NVDE pleit voor simpele wetswijziging om netcongestie jaren sneller op te lossen

‘Netcongestie is geen technisch probleem, maar een tijdsprobleem. We hebben de oplossingen, maar we verliezen tijd in procedures’, vertelt Olof van der Gaag, voorzitter van de Nederlandse Vereniging Duurzame Energie (NVDE). ‘Met deze voorstellen kunnen projecten voor netuitbreiding die nu 5 tot 10 jaar duren, in potentie met meerdere jaren worden verkort, zonder zorgvuldigheid los te laten.’

Wie zwijgt stemt toe
De kern van de voorstellen is volgens de brancheorganisatie eenvoudig: voorkom dat projecten vastlopen doordat besluiten uitblijven. Een kansrijke maatregel is de zogeheten Lex Silencio Positivo, vrij vertaald: een overheid die niet op tijd beslist, geeft automatisch groen licht. Oftewel: wie zwijgt, stemt toe.

Dit principe bestaat al in het Nederlandse rechtssysteem en kan via de Crisiswet Netcongestie ook van toepassing worden verklaard op energieprojecten. Het resultaat: duidelijke tijdslijnen in de vergunningverlening en geen vertraging meer door uitblijvende besluitvorming.

Concrete tijdwinst per categorie
De verkenning geeft aan dat verschillende maatregelen concrete tijdwinst kunnen opleveren. De combinatie van Lex Silencio Positivo en verkorte rechterlijke uitspraken kan weken tot maanden winst opleveren. Het verplichte projectbesluit waarbij één besluit wordt genomen in plaats van meerdere afzonderlijke besluiten, en rechtstreeks beroep bij de rechter kan enkele maanden tot anderhalf jaar schelen.

Het vergunningvrij maken van veelvoorkomende projecten en een versnelde beroepsprocedure met één instantie en een maximale behandeltermijn van 6 maanden kan meerdere jaren tijdwinst betekenen. Een digitaal vergunningenloket en snellere implementatie van Europese regels leveren structureel en indirect voordeel op.

Crisiswet
De verkenning laat zien dat deze aanpak goed past binnen Europese ontwikkelingen, waar actief wordt gestuurd op snellere vergunningverlening voor energieprojecten. Tegelijk bevat de regeling volgens advocatenkantoor Van Doorne ruimte om achteraf bij te sturen waar nodig. Snelheid en zorgvuldigheid gaan hier hand in hand.

‘Kleine aanpassingen in de Crisiswet kunnen grote impact hebben: energieprojecten bereiken hiermee sneller de bouwfase, wat de netcongestie merkbaar kan verlichten’, duidt Victor van Ahee, advocaat in het energie-team van Van Doorne. ‘Op die versnelling, in besluitvorming, rechtsbescherming en gedrag, wacht momenteel een groot deel van de sector.’

Belang voor sector
Voor bedrijven en investeerders die al jaren op een netaansluiting wachten, reikt de impact verder dan het elektriciteitsnet alleen. Het gaat om woningen die gebouwd kunnen worden, bedrijven die kunnen verduurzamen en het versterken van de Nederlandse energie-onafhankelijkheid.

De NVDE roept het ministerie van Economische Zaken en Klimaat op haar voorstellen voortvarend op te nemen in de Crisiswet Netcongestie. Het principe is volgens de brancheorganisatie helder: besluiten moeten op tijd vallen.