NP RES vraagt om landelijke subsidie voor zonnecarports en eerlijkere businesscase voor zonnepanelen op utiliteitsdaken

In aanloop naar het rondetafelgesprek ‘Zon op dak: van potentie naar realisatie’ stelt NP RES dat de eenvoudig te realiseren dakgebonden zonnepaneelprojecten grotendeels zijn ontwikkeld. Wat resteert zijn complexere en duurdere projecten, waarbij netcongestie, onrendabele businesscases en onvoldoende draagkracht van dakconstructies de voornaamste belemmeringen zijn. Die knelpunten zijn al langer bekend, maar de stagnatie vraagt nu om gerichte landelijke maatregelen, aldus NP RES.

Niet elk dak geschikt
Uit onderzoek van TKI Urban Energy en RVO uit 2021 bleek dat circa 45 procent van het onderzochte potentieel aan zonne-energie op utiliteitsdaken te maken heeft met ten minste lichte constructieve beperkingen. Sommige stallen en distributiecentra kunnen het gewicht van een installatie simpelweg niet dragen. Constructieve aanpassingen vormen voor dakeigenaren bovendien een aanzienlijke drempel, mede omdat bedrijfsactiviteiten tijdelijk moeten worden stilgelegd.

Sinds 2024 bestaat er een categorie binnen de Stimuleringsregeling Duurzame Energieproductie (SDE++) voor daken met lichte constructieve beperkingen en lichtgewicht zonnepanelen, maar RVO constateert dat nauwelijks partijen hiervan gebruikmaken. NP RES vraagt het kabinet bij het nastreven van de ambities uit het Nationaal Programma Energiesysteem (NPE) realistischer te zijn over hoeveel daken daadwerkelijk geschikt zijn, en ook alternatieven serieuzer te nemen, zoals zonnecarports op parkeerterreinen.

Businesscase onder druk
De financiële haalbaarheid van zon-op-dakprojecten staat door dalende energieopbrengsten, lage of negatieve energieprijzen, het einde van de salderingsregeling en gestegen financierings- en verzekeringskosten zwaar onder druk. NP RES bepleit langjarige duidelijkheid over financiële instrumenten en regelgeving, zodat initiatiefnemers zekerheid hebben over hun businesscase. Subsidies moeten rekening houden met gestegen kosten voor financiering en verzekeringen. NP RES stelt ook dat subsidie mogelijk moet worden voor zonnestroom die eerst in een batterij is opgeslagen voordat die wordt teruggeleverd, zodat zon op dak niet alleen een individuele investering is, maar ook een bouwsteen voor een robuuster en minder afhankelijk energiesysteem.

Impasse doorbreken bij zonnecarports
Zonnecarports bieden kansen om bestaande parkeerterreinen dubbel te benutten, maar hoge constructiekosten en complexe vergunningsprocedures blokkeren de uitrol. NP RES vraagt om een landelijke stimuleringsmaatregel, met de aanpak van provincie Noord-Holland als mogelijke blauwdruk. Om tijdrovende buitenplanse omgevingsplanactiviteiten (BOPA’s) per project te vermijden, zouden gemeenten hun omgevingsplan moeten kunnen aanpassen voor de benodigde bouwhoogtes.

Het Rijk kan volgens NP RES daarbij helpen door voorbeeldregels beschikbaar te stellen. Tot slot overweegt het interbestuurlijk samenwerkingsverband een landelijke verplichting voor zonnecarports op grotere parkeerterreinen, naar het voorbeeld van Frankrijk.