Brancheorganisaties slaan alarm: isolatiesector in zwaar weer door onzeker beleid

De forse neergang die in 2024 inzette, heeft zich volgens het onderzoek in 2025 zelfs verder doorgezet. Vooral spouwmuurisolatie in particuliere woningen is hard geraakt. ‘Isoleren is super belangrijk’, stelt Nederlandse Vereniging Duurzame Energie (NVDE)-voorzitter Olof van der Gaag. ‘Dat voelen mensen extra als de thermometer onder 0 komt. En ook de huidige beperkte Nederlandse gasvoorraden vragen om zuinig om te springen met warmte. Het is zonde als isolatiebedrijven keukens gaan installeren, omdat spouwmuurisolatie te ingewikkeld is geworden.’

Ruim 25 procent daling
De helft van de bedrijven meldt een verdere afname van opdrachten in de eerste helft van 2025. Bij een derde daarvan ging het zelfs om een daling van meer dan 25 procent. De oorzaak ligt volgens de sector vooral in de onzekerheid en versnippering van het overheidsbeleid, onder meer rondom natuurbescherming.

Ruim 80 procent van de bedrijven noemt het beleid rond vleermuizen als belangrijkste oorzaak voor het stilvallen van de particuliere markt. Deze juridische problemen rond vleermuizen zorgen volgens de NVDE en VENIN Isolerend Nederland voor grote onzekerheid in de sector. Met name de spouwmuurisolatiesector staat onder druk. Driekwart van de bedrijven zag in 2025 opnieuw een daling in de vraag naar deze maatregel bij particuliere woningen. Dat is een voortzetting van de dramatische daling van 70 procent in aanvragen in 2024. Ook de vraag naar dakisolatie liep terug bij bijna de helft van de bedrijven.

Gevolgen voor werkgelegenheid
Deze marktdaling heeft volgens de brancheorganisaties gevolgen voor de werkgelegenheid. Veel bedrijven verlengen geen tijdelijke contracten meer en ongeveer een kwart geeft aan vast personeel te hebben moeten ontslaan of verwacht dat binnenkort te moeten doen. Waar verduurzaming van woningen financieel loont, stagneert de uitvoering in de praktijk.

Een ondernemer verwoordt het krachtig: ‘Tot enkele jaren geleden deden wij 50 procent zakelijk en 50 procent particulier. Nu is dat 80 procent zakelijk. We zijn de particuliere markt aan het verliezen.’

Oproep om uniformiteit
De NVDE en VENIN roepen de overheid op tot landelijk uniform beleid waarbij isolatiebedrijven jaarrond de eDNA-methode kunnen blijven gebruiken. eDNA, oftewel environmental DNA, is een methode om te onderzoeken of er vleermuissporen aanwezig zijn. Er moet spoedig duidelijkheid en overeenstemming komen over hoe huizen vergunningsvrij kunnen worden geïsoleerd als er vleermuissporen zijn gevonden.

Daarvoor moet heel snel een uitvoerbare werkwijze worden vastgelegd in een landelijke gedragscode, die door alle provincies wordt overgenomen. De huidige praktijk waarin er per provincie een andere werkwijze vereist is, moet stoppen. Daarnaast vragen de NVDE en VENIN om eenvoudigere subsidieprocedures en heldere communicatie richting woningeigenaren.

Borging subsidies
De organisaties pleiten verder voor voortzetting en borging van subsidies voor isolatiemaatregelen. Daarbij zijn eenvoudigere subsidieprocedures, duidelijke meerjarige perspectieven en heldere communicatie richting woningeigenaren noodzakelijk. Wispelturig beleid ondermijnt volgens hen het vertrouwen van zowel woningeigenaren als uitvoerende bedrijven en leidt tot stilvallende vraag.

Ook zijn eenduidige en uitvoerbare natuurbeschermingsregels nodig die landelijke helderheid bieden over onderzoeksplichten, mitigerende maatregelen en toegestane werkwijzen. Regelgeving moet bescherming van biodiversiteit combineren met praktische uitvoerbaarheid, zodat uitvoerende bedrijven jaarrond de eDNA-methode kunnen toepassen en vervolgens de woning kunnen isoleren.

Uniformiteit noodzakelijk
Uniformiteit in regelgeving en handhaving is volgens de organisaties cruciaal, zodat bedrijven niet worden geconfronteerd met uiteenlopende interpretaties en aanvullende eisen per provincie of gemeente. Dit verlaagt uitvoeringskosten, versnelt projecten en voorkomt juridische onzekerheid. Het kabinet onderzoekt momenteel de verduurzaming van de woningvoorraad, waarbij isolatie een centrale rol speelt.

De organisaties vragen ook om erkenning en benutting van bestaande gecertificeerde kwaliteitssystemen binnen de sector. Daarmee is vakbekwaamheid, zorgvuldige uitvoering en naleving van regels aantoonbaar en wordt onnodige stapeling van controles voorkomen. Daarnaast is langjarige beleidszekerheid nodig waarmee bedrijven kunnen blijven investeren in personeel, opleiding, innovatie en nieuwe technieken. Zonder de gevraagde maatregelen dreigt volgens de NVDE en VENIN verdere verschraling van de isolatieketen, terwijl juist nu maximale uitvoeringskracht nodig zou zijn.