Strengere regels dynamische energiecontracten, uniforme rekenmethode verplicht

Het gaat om een aanscherping van de bestaande Gedragscode Consument en Energieleverancier van Energie-Nederland, de brancheorganisatie van energieleveranciers. Specifiek gaat het om de aanvullende verklaring die energieleveranciers met een dynamisch energiecontract al sinds 2021 konden ondertekenen.

Eén rekenmethode voor iedereen
Tot nu toe gebruikte iedere leverancier zijn eigen rekenmethode voor het aanbod op maat op de eigen website, waardoor aanbiedingen lastig eerlijk met elkaar te vergelijken waren. Uit onderzoek van Gaslicht.com bleek dat dit kon leiden tot verschillen van ruim 225 euro per jaar in de gepresenteerde energiekosten, zonder dat de contracten daadwerkelijk goedkoper waren.

Energieleveranciers die de aangescherpte verklaring ondertekenen, moeten voortaan dezelfde verwachte beursprijzen en gestandaardiseerde verbruiksprofielen hanteren. Bij de meest recente meting gebruikten 16 van de 19 onderzochte leveranciers een lagere verwachte stroomprijs dan de nieuwe uniforme referentie, wat kon oplopen tot 90 euro verschil op jaarbasis voor stroom en circa 135 euro voor gas. ‘Consumenten moeten erop kunnen vertrouwen dat prijsverschillen worden veroorzaakt door het contract zelf en niet door verschillende rekenmethodes’, duidt Sanne Bins, Business Unit Manager van Gaslicht.com.

Eerlijker over teruglevering
Voor huishoudens met zonnepanelen is de impact van de aanscherping mogelijk nog groter. Uit onderzoek van Gaslicht.com bleek dat 15 van de 19 onderzochte leveranciers voor levering én teruglevering dezelfde verwachte beursprijs hanteerden bij de werving van nieuwe klanten. Dat is volgens de vergelijkingswebsite niet realistisch, want zonnepanelen leveren vooral stroom terug op momenten dat de beursprijs laag is.

De energiebedrijven moeten daarom voortaan een verlagende correctiefactor toepassen op de teruglevering. Is de verwachte prijs voor afgenomen stroom bijvoorbeeld 24 eurocent per kilowattuur, waarvan 10 eurocent bestaat uit de verwachte beursprijs, dan daalt die beursprijs voor teruggeleverde stroom naar ongeveer 5 eurocent per kilowattuur. Bij een jaarlijkse teruglevering van 2.000 kilowattuur scheelt dat al snel zo’n 100 euro in de verwachte energiekosten. ‘Voor huishoudens met zonnepanelen is dit misschien wel de belangrijkste verbetering’, licht Bins toe. ‘De nieuwe rekenmethode voorkomt dat aanbiedingen op papier mooier lijken dan ze in werkelijkheid zijn.’

Appels met peren vergelijken
Een derde wijziging is dat leveranciers hun dynamische contracten niet langer mogen vergelijken met vaste of variabele contracten. Beide contractvormen verschillen namelijk fundamenteel van elkaar: bij een vast contract staat de prijs vooraf vast, terwijl die bij een dynamisch contract afhangt van de energiemarkt, het eigen verbruik en het moment waarop dat plaatsvindt.

Dynamische contracten werden in de praktijk soms als goedkoper gepresenteerd door alleen de dynamische energieprijs te vergelijken met een gemiddeld vast tarief, waarbij vaste leveringskosten en welkomstbonussen buiten beeld bleven. Bins besluit: ‘Consumenten kunnen dynamische contracten het beste vergelijken op de inkoopvergoedingen, terugleververgoedingen, de vaste leveringskosten en eventuele kortingen. Dáár zitten de echte verschillen.’