Huawei: ‘Batterijmarkt explodeert, let op installatiekwaliteit’

Bouke van der Weerdt, chief technology officer bij Huawei Digital Power in de Benelux en Ierland, constateert dat de Nederlandse batterijmarkt momenteel ongekend hard groeit. In de zakelijke markt is netcongestie de voornaamste drijfveer, terwijl consumenten thuisbatterijen omarmen vanwege het naderende einde van de salderingsregeling.

Zwitsers zakmes
Batterijen kunnen volgens Van der Weerdt in de zakelijke markt een belangrijk deel van de oplossing voor het volle stroomnet vormen. ‘Het koosnaampje van batterijen is niet voor niets Zwitsers zakmes. Je kunt ze op heel veel verschillende manieren inzetten en in de meeste gevallen zijn ze voor ondernemers ook echt een oplossing voor een netcongestie’, licht Van der Weerdt toe.

Tegelijk ziet hij ook de uitdagingen waar ondernemers regelmatig mee kampen. ‘Niet ieder bedrijf heeft evenveel financiële draagkracht of een paar parkeerplaatsen tot zijn beschikking waar je een paar batterijen kunt neerzetten. Netcongestie heeft inmiddels een serieuze impact op de Nederlandse economie en ondernemers zitten echt met de handen in het haar.’

1 gigawattuur
Als direct gevolg van het overvolle Nederlandse stroomnet groeit de markt voor energieopslagsystemen achter de meter extreem snel. ‘Op basis van onze eigen verkoopcijfers en ons marktaandeel durf ik te voorspellen dat er dit kalenderjaar in Nederland misschien wel 1 gigawattuur aan energieopslagsystemen achter de meter wordt geïnstalleerd.’

Het zijn echter niet alleen de commerciële en industriële (c&i)-batterijen die als warme broodjes over de toonbank gaan, want ook in de utiliteitssector neemt de belangstelling toe zo constateert Van der Weerdt. ‘Alle projectontwikkelaars willen naast de nog te bouwen wind- en zonneparken een batterij plaatsen. Bovendien worden ook steeds meer bestaande wind- en zonneparken van een batterij voorzien om de opbrengsten van de geproduceerde stroom te vergroten.’

Verkooppiek op komst
En dan is er natuurlijk nog de consumentenmarkt. ‘Die markt werkt echt toe naar een hoogtepunt richting 1 januari 2027’, duidt Van der Weerdt. ‘Op die datum verdwijnt de salderingsregeling. Er zijn 3 miljoen huishoudens in Nederland met zonnepanelen op het dak en een heel groot aandeel is aan het overwegen om een batterij te plaatsen.’

Van der Weerdt verwacht in het derde en vierde kwartaal een forse verkooppiek. ‘Veel installateurs proberen consumenten te stimuleren om voor 1 januari die batterijen alvast te bestellen’, legt hij uit. ‘Er wordt ingespeeld op het  idee van krapte in de markt en potentieel stijgende prijzen.’

Cowboys
De snelle marktgroei baart Van der Weerdt enige zorgen. ‘We hebben in de zonnepaneelmarkt gezien dat een vraag die in korte tijd explodeert, leidt tot veel nieuwe toetreders die niet altijd de juiste kwaliteit leveren. Ook bij batterijen ligt het gevaar op de loer dat dit soort cowboys actief worden.’

Niet alle installateurs hebben het volgens Van der Weerdt even goed voor met hun klanten. Hij spreekt van foutief geplaatste installaties en te rooskleurige terugverdientijden. ‘Consumenten moeten zich daarom wapenen. Ze moeten kennis vergaren over wat een goede installateur is en brancheorganisaties zoals Holland Solar kunnen daar uiteraard een rol spelen, bijvoorbeeld met installateurs die hun gedragscode hebben ondertekend.’

Stekkerbatterijen
Een productgroep die in dat kader op weinig goedkeuring kan rekenen van Van der Weerdt, zijn de plug-and-play-systemen. Hij neemt duidelijk geen blad voor de mond als het over stekkerbatterijen gaat. ‘Ik ben van mening dat een stekkerbatterij een potentieel onveilig product is, omdat het te makkelijk verkeerd geïnstalleerd kan worden. Bijvoorbeeld, een stekkerbatterij moet in het kader van de NEN 1010 op een eigen groep geïnstalleerd worden, omdat je als je dat niet doet de bekabeling in je huis kunt overbelasten. Zelfs als de leverancier dat in de handleiding opschrijft is dat geen garantie dat het goed komt. Veel consumenten weten niet wat de gevolgen zijn als ze dit punt negeren.’

Van der Weerdt baalt er dan ook van dat de normering van thuisbatterijen nog wel enige tijd op zich lijkt te laten wachten. ‘De NEN wil graag een norm opstellen over het veilig installeren van thuisbatterijen. Alleen die commissie komt nu niet van de grond, omdat er onvoldoende marktpartijen zijn die willen deelnemen aan de werkgroep. Vanuit Huawei willen we heel graag deelnemen aan dit normeringstraject, want wij vinden de veiligheid van Nederlandse huishoudens een zeer belangrijk thema. We kunnen het echter niet alleen, en er is hulp nodig van andere marktpartijen.’

Cybersecurity essentieel
Een ander veiligheidsthema dat momenteel veel in de belangstelling staat, is cybersecurity. Er gaat vrijwel geen week voorbij, of er komt nieuws naar buiten over een grootschalige hack of cybersecurityrisico’s. ‘Voor onze organisatie is cybersecurity eigenlijk het belangrijkste onderwerp’, stelt Van der Weerdt.

Cybersecurity is volgens de topman echter een continu proces dat inzet vergt van verschillende betrokken partijen zoals de fabrikant, maar ook de eindklant, installateur, en bijvoorbeeld de toezichthouder. ‘Op dit moment zien wij een markt die nog onvoldoende concurreert op cybersecurity en teveel op prijs. Dat maakt de risico’s groter, omdat consumenten gaan kiezen voor producten die prijstechnisch interessant lijken, maar klanten uiteindelijk blootstellen aan onredelijke cybersecurityrisico’s.’

In ontwikkeling
In Europa is er cybersecuritywetgeving in ontwikkeling en dat kan volgens Van der Weerdt uitkomst bieden. ‘De wetgeving is nog verre van definitief. We zien vanuit de Nederlandse regering een goede inzet die gericht is proportionele maatregelen en een feitelijke verbetering van de cybersecurity. Dat kan de weerbaarheid van Nederland ten goede komen. Echter gedurende het proces moeten we niet op onze handen gaan zitten.’

Voor deze fase pleit hij daarom voor duidelijke technische eisen op Nederlands niveau en waar mogelijk versterkt toezicht. ‘Als er producten zijn die niet cybersecure zijn stel dan op korte termijn paal aan perk en haal die uit de markt, je wilt niet dat de markt zich tijdens een verkooppiek vult met producten die niet (cyber)veilig zijn. Anders heb je er als maatschappij nog jaren last van.’

All-in-one-batterij
Te midden van alle marktontwikkelingen werkt Huawei aan uitbreiding van het productportfolio. ‘Zo zullen we dit jaar voor de residentiële markt een all-in-one-batterij lanceren’, vertelt Van der Weerdt. De lancering staat waarschijnlijk gepland voor de vakbeurs Intersolar Europe die eind juni in München plaatsvindt als onderdeel van The smarter E Europe.

Ook de energieopslagsystemen voor de zakelijke markt krijgen een update. ‘Zo is de opslagcapaciteit van onze c&i-batterij opgekrikt van 215 naar 241 kilowattuur’, duidt hij. Daarnaast investeert Huawei veel tijd in ondersteuning voor noodstroomtoepassingen. ‘Heel veel klanten hebben een onderbuikgevoel en zeggen: kan ik mijn batterij ook gebruiken als de stroom uitvalt? Nou dat kan dus.’

Gridforming urgent
Voor de utiliteitsmarkt werkt Huawei tot slot aan nog stillere energieopslagsystemen. ‘Nederland is daar echt een typische markt voor. We zijn een klein, dichtbevolkt landje, dus een batterij staat al snel dicht bij omwonenden’, legt hij uit. ‘Nederland heeft dan ook een van de strengste geluidsnormen van Europa en dat is voor ons de reden om te proberen onze batterijen steeds stiller te maken.’

Ook de opmars van grid-forming omvormers – die zelfstandig de netstabiliteit kunnen handhaven – is een laatste belangrijke trend in dit marktsegment. ‘Dit thema treedt nu steeds meer op de voorgrond’, vertelt Van der Weerdt. ‘Het Europese elektriciteitsnet staat onder druk door uitfasering van conventionele energiecentrales die de benodigde fysieke massa hadden. Deze oude centrales waren grote draaiende machines met letterlijk tonnen aan staal die intrinsiek die stabiliteit ondersteunden. Grid-following omvormers kunnen dat niet, maar met grid-forming omvormers kunnen zonneparken en batterijen deze functie overnemen.’

De Europese netbeheerders werken in het kader van de Requirements for Generators aan nieuwe eisen. ‘In 2026 zou er een update van deze Europese regels gepubliceerd worden. Die is echter vertraagd, dus die komt nu pas in 2028’, duidt Van der Weerdt. ‘Onze buurlanden Duitsland en België zijn al heel ver met de adoptie van grid-forming eisen aan omvormers en ook in Nederland begint er nu tractie te komen. Projectontwikkelaars moeten zich daarop voorbereiden. Zonneparken en batterijsystemen moeten straks voldoen aan die nieuwe eisen, maar krijgen er zo mogelijk ook een verdienmodel bij. TenneT heeft aangegeven dat er een soort capaciteitsmarkt gaat komen voor het leveren van systeemstabiliteit en daarmee krijgen assets die uitgerust zijn met grid-forming omvormers een potentiële extra inkomstenbron.’