‘Vlaamse markt repowering zonnepaneelinstallaties krijgt vanaf volgend jaar de wind in de rug’

Hoe lang ben jij al werkzaam in de pv-sector?
‘Sinds 2007. Ik ging recht uit school aan de slag met het installeren van zonnepanelen, bij huishoudens en bedrijven. In 2012 stortte de Vlaamse markt in. Die boom en bust zou niet de laatste zijn, besefte ik, vanwege inconsistent subsidiebeleid en politiek sentiment. Je kunt een mooie omzet draaien met de verkoop van pv, maar die kan ook snel terugvallen. Ik stopte met installatie en begon me meer te focussen op onderhoud van systemen en herstellen van omvormers.’

Maar er kwam een keerpunt…
‘In 2020. Een eigenaar van een pand met een zonnepaneelinstallatie van ons op het dak breidde zijn pand uit. Een grondwerker die bezig was met een kelder deed een paal instorten waardoor het hele dak naar beneden kwam, inclusief een deel van het pv-systeem van 1,5 megawattpiek. Geen enkele installateur had interesse in het herstel van dit systeem.’

Jij wel?
‘Ik kwam Arne Wouters tegen, enorm ervaren in het ontwerpen van dakinstallaties. Hij had er wel zin in en we hebben het samen opgepakt; een deel van de oude omvormers en zonnepanelen opnieuw geplaatst, aangevuld met nieuwe. Dat was nog niet zo eenvoudig, geen rechttoe rechtaan werk, bijvoorbeeld omdat oude en nieuwe componenten niet vanzelf samengaan. Het ziet er nu op het eerste gezicht uit als een soort “Frankenstein-systeem”, door de verschillende combinaties van onderdelen, maar het werkt goed.’

Dat was een zeer extreem repoweringproject…
‘Zo zou je het kunnen noemen. En het leidde in 2022 tot de oprichting van ons bedrijf, gestationeerd in Brussel, met de Benelux en een deel van Duitsland als werkdomein. Dat draagt de naam Re-Power. Maar dat is niet het enige waar we ons op richten. Een derde van ons werk betreft operations & maintenance (o&m). Nog een derde van onze business is fieldservice, vooral voor c&i- en utility-batterijen. Wij checken onder meer direct na installatie of die goed zijn geïnstalleerd, aangesloten en of ze naar behoren werken – wat specifieke kennis en vaardigheden vereist. Voor de rest houden we ons bezig met engineering, waaronder repowering.’

Hoe loopt die markt – het moderniseren en upgraden van bestaande pv-systemen om er meer waarde uit te halen?
‘Gestaag. We zien nu in feite 3 soorten klanten: allereerst die met systemen eindeleven. Omvormers gaan zo’n 10 tot 15 jaar mee, en veel hebben die leeftijd al bereikt in Vlaanderen. Die worden dan vervangen en soms ook het hele systeem. Daarnaast zijn er uiteraard installaties die beschadiging oplopen, door extreem weer bijvoorbeeld. Dat moet worden opgelost. Een ander deel van onze klanten heeft te maken met de waterdichtheid van het dak. Als dat wordt vervangen, een nieuwe dakhuid wordt gelegd, moet ook de pv-installatie eraf en weer terug. Je kunt dan ook gelijk kiezen voor een andere oriëntatie – in het kader van een gunstiger opwekprofiel – een upgrade in technologie of uitbreiding, indien wenselijk en toegestaan binnen de wet. Zo wil je een groenestroomcertificaat, als je dat hebt, natuurlijk wel behouden.’

Het potentieel van repowering is groot, wanneer gaat dit echt vliegen?
‘Volgend jaar, dan gaat het echt beginnen. Er zijn tussen 2007 en 2011 heel veel grote systemen op Vlaamse daken geplaatst, met subsidie via groenestroomcertificaten als de grote driver. Deze lopen vanaf volgend jaar af, en daarmee komen ze aan het einde van hun leven als economisch product. Daarmee is dan ook het punt aangebroken om serieus naar repowering te kijken, naar wat dit kan opleveren.’

Dat gaan al die pv-eigenaren ook doen?
‘Eigenaren van bedrijven met een eigen pv-installatie op het dak zijn daar nog niet echt mee bezig, zo is onze ervaring. Ze vinden het wel goed zo, blijkt als wij ze benaderen. “Bel maar eens terug wanneer het systeem echt aan zijn einde is”, zo luidt de boodschap vaak. Hopelijk komen die in de toekomst niet in een wachtrij te staan wanneer ze er wel aan toe zijn. Voor ontwikkelaars met meerdere installaties in beheer ligt het anders. Zij streven doorlopend naar maximaal rendement en zijn doorgaans al met hun huurders in gesprek over wat te doen als het groenestroomcertificaat is afgelopen. Wat verstandig is – van het vervangen van componenten tot en met totale vernieuwing – is uiteraard afhankelijk van vele factoren, bijvoorbeeld kosten, het energiesysteem, netcongestie, het verbruik...’

In hoeverre is repowering een specialisme?
‘Veel installateurs kunnen het in principe, maar het efficiënt doen is een kunst. Je hebt het daarbij niet alleen over zonnepanelen verwijderen, maar bijvoorbeeld ook over directe triage: de selectie van zonnepanelen en andere componenten. Wat kan worden behouden, elders worden hergebruikt, wat gaat naar de afvalverwerker. Daar schuilt allemaal waarde in. Er kunnen ook kosten worden bespaard met efficiëntie in verpakking en transport van afgedankte materialen. De engineering van een nieuw systeem met oude en nieuwe onderdelen kan een behoorlijke uitdaging zijn. En ook bij volledige vervanging, tevens een vorm van repowering, draait het uiteraard om het totale financiële plaatje.’

Er zullen meer partijen zoals Pe-Power opstaan?
‘Wellicht. Wat we vooral ook gaan zien is meer integratie: samenwerking tussen pv-partijen en dakwerkers die het totale project gaan aanbieden; alles in één keer verkopen en één aanspreekpunt voor de klant vormen. Daar is vraag naar en die zal groeien. Hoe dan ook, repowering gaat een vlucht nemen. Ik ben nog nooit iemand tegengekomen die zei: “Doe maar niet, dan maar geen zonnestroom opwekken op het dak.” Daarnaast moeten er de komende 2 decennia ook nog heel veel nieuwe installaties worden gerealiseerd. De totale pv-markt zal voordat er een volledige vervangingsmarkt is ontstaan, dan ook nog een enorme groei doormaken, daarvan ben ik overtuigd.’