Vlaanderen worstelt met registratie stekkerbatterijen en -zonnepanelen

Vlaams energieminister Hans Bonte gaf tijdens een commissievergadering deze week toe dat de huidige registratie van plug-and-play systemen vermoedelijk een onderschatting is van de werkelijkheid.

Sensibiliseringscampagne
Sinds half april 2025 zijn batterijen en zonnepanelen met een stopcontactstekker toegestaan op het Belgische elektriciteitsnet. Deze systemen kunnen via een gewoon stopcontact worden aangesloten zonder tussenkomst van een installateur. De federale overheidsdienst Economie lanceerde onlangs een sensibiliseringscampagne waarin wordt benadrukt dat ‘inpluggen en klaar’ niet automatisch ‘veilig aangesloten en veilig in gebruik’ betekent.

De minister bevestigde dat zijn kabinet momenteel in overleg is met de netbeheerder om een efficiëntere registratie mogelijk te maken.

Complexe registratieregels
Volgens de huidige regelgeving moeten decentrale productie-eenheden worden aangemeld bij netbeheerder Fluvius. Voor systemen met een omvormervermogen onder 800 watt is een actieve aanmelding door de netgebruiker niet vereist, mits deze beschikt over een digitale meter. Fluvius gebruikt detectiealgoritmes om deze kleinere installaties zelf op te sporen. De netgebruiker moet de gedetecteerde installatie vervolgens bevestigen. Voor systemen vanaf 800 watt moet de netgebruiker de installatie zelf aanmelden via het portaal van Fluvius.

‘Wie nog niet over een digitale meter beschikt, moet er te allen tijde zelf voor zorgen dat de decentrale productie-eenheid wordt aangemeld bij Fluvius’, duidt Bonte.

Kafkaiaanse situatie
N-VA-parlementslid Andries Gryffroy vindt de huidige regels onlogisch. ‘Als je zonnepanelen hebt, en je hebt al een digitale meter, en je plaatst 2 stekkerklare zonnepanelen erbij die je ook graag meeneemt naar je stacaravan of zoiets, dan moet je het aanmelden’, zegt Gryffroy. ‘Maar als je nog geen zonnepanelen hebt, dan hoeft u dat niet aan te melden. Het is dus gewoon totaal onlogisch.’

Het parlementslid pleit voor een eenduidig systeem waarbij óf iedereen verplicht is zijn plug-and-play systeem aan te melden, óf niemand die verplichting heeft. ‘Ofwel verplicht je de aanmelding voor iedereen, ofwel zeg je dat het niet nodig is voor wie al een digitale meter en zonnepanelen heeft. Maar het mag niet zijn zoals het nu is. Nu is het totaal kafkaiaans’, aldus Gryffroy.

Beperkt risico
Minister Bonte benadrukt dat stekkerzonnepanelen economische, ecologische en sociale doelstellingen bij elkaar brengen. ‘Vooral Vlamingen voor wie het financieel misschien eerder moeilijk is om stappen te zetten in de energietransitie kunnen dat op een laagdrempelige manier toch doen’, zegt de minister. Hij ziet in deze toepassing geen groot risico voor problemen als lokale netstabiliteit, netcongestie of ongecontroleerde injectie, omdat het over beperkte capaciteiten gaat.

De cijfers van Fluvius laten tot nu toe beperkte aantallen aanmeldingen zien. Tussen april en begin december 2025 registreerden 1.938 Vlamingen een plug-inbatterij en enkele honderden consumenten een stekkerbaar zonnepaneelsysteem bij de netbeheerder. De werkelijke aantallen liggen naar verwachting hoger.

Mobiel karakter
Minister Bonte erkent dat het registratiesysteem voor verbetering vatbaar is, maar wijst ook op de complexiteit. ‘Het is allemaal wat zoeken’, aldus Bonte.

De minister merkt tot slot op dat plug-and-play systemen een mobiel karakter hebben. ‘Het is in theorie en in de praktijk wellicht ook haalbaar dat mensen als ze op weekend gaan naar hun vakantieverblijf de installatie meenemen om ook daar te injecteren’, zegt hij.