Investeringen energieleveranciers in hernieuwbare energie dalen met 51 procent

De investeringen in hernieuwbare energie door energieleveranciers zijn in 5 jaar tijd gedaald van 1.662 gigawattuur aan extra opwekcapaciteit in 2020 naar 821 gigawattuur nu. De voornaamste oorzaak is dat projecten voor windenergie moeilijk hun vergunning krijgen, zo meldt Greenpeace op basis van haar analyse die te raadplegen is via mijngroenestroom.be.

Vergunningenbeleid herzien
‘Zelfs de energieleveranciers met goede bedoelingen kunnen die vaak niet waarmaken’, zegt Tobias Pans, expert energietransitie bij Greenpeace België. ‘Iedereen kent de verhalen van windmolens die op protest stoten. Daar moet onze overheid dringend een oplossing voor bieden, door zoveel mogelijk drempels weg te nemen.’

Volgens Pans moet onder andere het regionaal vergunningenbeleid herzien worden. Hij wijst erop dat de grote meerderheid van de bevolking positief staat tegenover windenergie. ‘Het is dus slechts een minderheid die met hun protest de verdere ontwikkeling van windenergie tegenhoudt’, aldus Pans. Vergunningprocedures voor windenergieprojecten blijven een knelpunt.

Zonne-energie compenseert onvoldoende
Terwijl het verkrijgen van vergunningen voor windmolens en windparken vaak een grote uitdaging vormt, loopt het volgens Greenpeace vlotter bij installaties met zonnepanelen. Deze kunnen de achterstand bij windenergie echter lang niet compenseren.

Voornamelijk de investeringen in offshorewindenergie – windmolenparken op zee – zijn in elkaar gezakt. Opvallend is dat zelfs als die niet meegerekend worden, de daling in investeringen voor hernieuwbare energie nog steeds 17 procent bedraagt.

Fossiele verwarming blijft
Uit de analyse blijkt verder dat geen enkele energieleverancier in België voldoende stappen onderneemt om fossiele brandstoffen voor verwarming van woningen uit te faseren. De meeste leveranciers zitten daardoor ook niet meer op koers om tegen 2035 uitsluitend hernieuwbare energie te leveren.

‘Meer nog: bepaalde spelers op de energiemarkt doen zelfs meer kwaad dan goed’, stelt Pans. ‘TotalEnergies en Mega leiden consumenten bijvoorbeeld om de tuin door te werken met een compensatie van CO2-uitstoot via andere initiatieven. Daarnaast is Engie zelfs actief nieuwe gasketels aan het promoten. Zo houdt het systeem zichzelf in stand.’

Het feit dat verwarmen met elektriciteit nog steeds veel duurder is in vergelijking met verwarmen op fossiele brandstoffen, maakt de transitie volgens hem moeilijk voor de consument. ‘De verantwoordelijkheid ligt hier voornamelijk bij het gebrek aan ambitie van de grote energieleveranciers’, aldus Pans.

Eneco en Engie
De meest opvallende verandering in het duurzaamheidsklassement op mijngroenestroom.be is het puntenverlies van Eneco. Bij de vorige update in 2023 was de energieleverancier nog een van de betere leerlingen van de klas met een score van 16 op 20, nu haalt Eneco slechts 13 punten. Ook Engie-Electrabel maakt een stevige daling, van 7 naar 3 punten.

In beide gevallen is de voornaamste oorzaak dat hun investeringen in hernieuwbare energie stevig gedaald zijn. Al zakt Eneco veel minder ver weg dan Engie-Electrabel, omdat die eerste wel nog steeds 100 procent groene stroom levert.

Coöperaties scoren maximaal
Enkel de 3 energiecoöperaties – Cociter, Ecopower en Wase Wind – halen de maximumscore in het klassement. Dit zijn organisaties waarbij burgers samen investeren in duurzame energie, zoals zonnepanelen of windmolens, om zo mede-eigenaar te worden van de energieproductie. Op die manier delen ze de opbrengsten en beslissen ze samen over hoe deze vervolgens terug 100 procent duurzaam geïnvesteerd kunnen worden.

De scores voor 2 van de 3 nieuwkomers in het klassement, Frank Energie en Energy Knights, zijn voorlopig nog gebaseerd op enkel publiek beschikbare cijfers en informatie over deze energieleveranciers – omdat Greenpeace tot op heden nog geen extra data van hen kreeg. De derde nieuwkomer EnergyVision komt sterk binnen met 18 punten, goed voor een vierde plaats, dankzij een aanbod dat grotendeels uit hernieuwbare energie bestaat, inclusief forse investeringen.