Solarge opent in 2023 in het Limburgse Weert een fabriek voor de productie van lichtgewicht zonnepanelen die naar verwachting een aanzienlijk lagere milieu-impact zullen hebben dan de tot nu toe gangbare zonnepanelen. De Eindhovense start-up is momenteel drukdoende het productieproces van de kunststof zonnepanelen op te zetten. In de aanloopfase van de marktintroductie heeft Solarge het zonnepaneel aangemeld voor het Witte Vlekkenproject van de NMD.
Productkaarten
Er zijn in de NMD 3 categorieën productkaarten te onderscheiden. Productkaarten met merkgebonden data van fabrikanten en toeleveranciers vallen onder categorie 1. Productkaarten met merkongebonden data (merkloos) van groepen van fabrikanten en/of toeleveranciers en branches vallen onder categorie 2. Tot slot is er categorie 3; productkaarten met merkongebonden data (merkloos) vergaard door de Stichting NMD. Voor fabrikanten van zonnepanelen en omvormers, zonnecollectoren en zonneboilers is het dan ook noodzaak om te investeren in productgerichte milieudata. Doen zij dat niet, dan zal de vraag vanuit de nieuwbouwmarkt mogelijk afnemen omdat de categorie 3-productkaarten in de milieudatabase voor zonne-energie relatief ongunstige milieudata bevatten door een opslagfactor in milieukosten van 30 procent.
Hoogvlieger
Menno van den Donker, R&D-manager van Solarge, verwacht dat het lichtgewicht zonnepaneel van zijn bedrijf qua milieuprestatie een hoogvlieger wordt in de NMD. Het belangrijkste kenmerk van het Solarge-zonnepaneel is het gewicht. Met 5,5 kilogram per vierkante meter weegt het zonnepaneel ongeveer de helft van traditionele panelen. Dit opent de weg naar een marktsegment dat nu nog gesloten is. ‘Het grote voordeel hiervan is dat de zonnepanelen op daken toegepast kunnen worden die constructief gezien niet geschikt zijn voor de traditionele panelen. Dat betekent dat er veel meer daken van een zonnepaneel kunnen worden voorzien dan nu het geval is.’
De gewichtsbesparing wordt bereikt door ander materiaalgebruik. De zonnecellen zelf komen uit China, maar Solarge verpakt de zonnecellen niet met aluminium en glas. De Solarge-zonnepanelen zijn gemaakt van kunststoffen en daardoor is de milieu-impact van Solarge-zonnepanelen anders dan de traditionele zonnepanelen. ‘We hebben ons ingeschreven voor het Witte Vlekkenproject, omdat we er zonder meer van uitgaan dat de milieuprestatie van het Solarge-paneel aanzienlijk beter is dan die van andere panelen. Een belangrijk verschil is dat we geen gebruikmaken van het energie-intensieve materiaal aluminium. De verwachting dat de milieuscore gunstig is, baseren we tot nu toe op eigen berekeningen – de schaduwkosten zijn berekend op 23 euro per vierkante meter – maar het is beter om dit door middel van onafhankelijk onderzoek te laten verifiëren en het in de NMD vast te leggen. Dat doen we dus in het Witte Vlekkenproject.’
Categorie 1
Stichting Nationale Milieudatabase streeft naar een aanzienlijke uitbreiding van het aantal productenkaarten in de NMD met betrekking tot installaties. Daartoe is het Witte Vlekkenproject in het leven geroepen. Met deze subsidieregeling worden leveranciers en producenten van installaties aangemoedigd een categorie-1 productkaart te ontwikkelen.
Solarge ontwikkelt deze via het project. Door gebruik te maken van andere, minder energie-intensieve materialen is de CO₂-footprint van het productieproces veel lager dan normaal. Maar dat kan volgens Van den Donker nog veel beter. 'We hebben voor ogen om qua CO₂-uitstoot 3 categorieën aan zonnepanelen in de markt te zetten. We starten met het Solo-paneel, het standaardpaneel waarvan de CO₂-uitstoot tijdens het productieproces 25 procent lager is dan bij een traditioneel zonnepaneel. Vervolgens willen we de Low Carbon- en de Ultra Low Carbon-variant aanbieden.’
Bij het Solo-zonnepaneel gaat het vooral om de vervanging van aluminium en glas door kunststoffen. Het Solarge Low Carbon-zonnepaneel krijgt een lage CO₂-footprint door de milieu-impact van de zonnecel zelf te verbeteren. Chinese zonnecellen worden volgens Van den Donker vaak gemaakt met behulp van energie uit kolencentrales. ‘Als je de productie met fossielvrije energie kan uitvoeren en de productie hiernaartoe kan verplaatsen, dan is het mogelijk om de CO₂-footprint van een zonnepaneel aanzienlijk te verbeteren. Een milieuprestatie van 10 euro per vierkante meter is dan haalbaar. Bovendien, als je de productie naar Europa verplaatst, treedt er ook nog een gunstig neveneffect op. De productie van zonnecellen wordt dan van gedwongen arbeid gevrijwaard.’
Biobased polymeren
Het zonnepaneel met de laagste CO₂-footprint wordt het Solarge Ultra Low Carbon-zonnepaneel. ‘We verwachten dat dit zonnepaneel 80 procent beter uitkomt dan conventionele zonnepanelen’, aldus Van den Donker. ‘Dit resultaat willen we bereiken door de kunststof, die nu op oliebasis wordt gemaakt, met biobased of gerecyclede polymeren te vervaardigen. Vanaf de start van de productie in 2023 zijn wij in staat om gerecyclede en biobased kunststoffen te gebruiken voor onze zonnepanelen.’
Van den Donker is nu 3 jaar bezig met het opzetten van een levenscyclusanalyse (lca)-onderzoek en het verzamelen van data. Volgens hem is dat ‘geen gemakkelijke zaak’. ‘Het is vooral lastig, omdat je niet alles zelf in de hand hebt. Je moet vaak data bij je leveranciers weghalen en die hebben die data ook niet paraat. Dat kost dan veel tijd en energie. In de komende jaren willen we proberen om voor bepaalde processen en producten standaardwaarden vast te stellen die je in het vervolg kan gebruiken.’
De juni 2024-editie van Solar Magazine is verschenen. Het tijdschrift bevat artikelen over de toekomst van de Nederlandse pv-markt, het potentieel van de directe lijn, balkonzonnepanelen en het verhogen van het zelfverbruik.