Minister Wiebes: naleven energiebesparingsplicht door bedrijven 1 keer per 4 jaar controleren

De informatieplicht is onderdeel van de Wet milieubeheer en is ontwikkeld door het Rijk, het bedrijfsleven (MKB-Nederland en VNO-NCW) en gemeenten (VNG). Met de invoering van de informatieplicht per 1 juli 2019 is voor bedrijven de uitvoering van de energiebesparingsverplichting vergemakkelijkt. Via de Erkende Maatregelenlijsten worden bedrijven ondersteund om maatregelen te treffen die kostenbesparend zijn en die zich in 5 jaar terugverdienen.

Onderzoeksrapport
Onlangs werden door Tom van der Lee van GroenLinks Kamervragen gesteld naar aanleiding van het ‘Onderzoeksrapport Adromi - Toezicht & handhaving Energiebesparingsplicht’ dat in opdracht van de Rekenkamercommissie Wassenaar, Voorschoten, Oegstgeest en Leidschendam-Voorburg (RKC-WVOLV) is uitgevoerd.

In het rapport wordt gesteld dat de 4 betrokken gemeenten de energiebesparingsplicht van bedrijven en instellingen onvoldoende handhaven, en dat bedrijven met de huidige bezoekfrequenties gemiddeld slechts eens per 15 à 20 jaar gecontroleerd worden op het voldoen aan de energiebesparingsplicht. Minister Wiebes laat onder meer weten dat hij van de betreffende gemeenten verwacht dat ze het onderwerp actief oppakken.

Extra capaciteit
‘Omdat de decentrale overheid bevoegd gezag is voor de toezicht en handhaving van de energiebesparingsplicht, wordt er geen centrale registratie bijgehouden’, schrijft minister Wiebes in zijn antwoorden. ‘Er bestaan logischerwijs verschillen tussen hoe gemeenten en omgevingsdiensten toezicht houden en handhaven. Een van de redenen voor het introduceren van de informatieplicht was ook het verbeteren van toezicht en handhaving door het decentrale bevoegd gezag. Een logische frequentie voor periodieke bedrijfscontrole zou de vierjaarlijkse informatieplichtronde zijn. De door de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO.nl) aangebrachte rubricering van de informatieplichtrapportages maakt informatie-gestuurd toezicht mogelijk. Niet elk bedrijf hoeft daarom daadwerkelijk fysiek bezocht te worden.’

De minister stelt verder eind 2019 extra capaciteit beschikbaar te hebben gesteld in het kader van de uitvoering van het Urgenda-vonnis. ‘Aan de hand van een vastgestelde ‘menukaart’ met onder andere gevelcontroles, bedrijfsbezoeken en administratieve activiteiten, kunnen bevoegde gezagen opnieuw extra capaciteit aanvragen voor de periode 2020 en 2021. Overigens biedt deze ondersteuning inzicht in wat er additioneel aan toezicht en handhavingsactiviteiten gepland en uitgevoerd wordt. Hoe gemeenten, die bevoegd gezag zijn op dit punt, omgaan met hercontroles, is aan hen. Het Rijk ziet hercontroles als een effectief middel om energiebesparing te realiseren. Ik ben dan ook van plan hercontroles toe te voegen aan de genoemde menukaart van de maatregel ‘versterkte uitvoering energiebesparings- en informatieplicht’ (red. deze maatregel kondigde Wiebes eind april aan). Deze capaciteit is echter additioneel. Gemeenten moeten zelf aan de slag met deze bestaande wettelijke taak.’

Minister stuurde gemeenten 3 brieven
Naast de genoemde maatregel ‘versterkte uitvoering energiebesparings- en informatieplicht’ stelt minister Wiebes 3 brieven te hebben verstuurd naar de gemeentelijke colleges van burgemeester en wethouders om hen te informeren over de informatie- en energiebesparingsplicht. ‘In mijn brief van februari 2020 heb ik aan elk college in Nederland gemeld hoeveel bedrijfsvestigingen in de betreffende gemeente gerapporteerd hebben, hoeveel daarvan op grond van de rapportage extra toezicht vergen en hoe zich dat tot landelijke gemiddelden verhoudt. Ik heb hen tevens gewezen op de mogelijkheden voor extra ondersteuning bij het toezicht op energiebesparing en de colleges opgeroepen om werk te maken van energiebesparing bij bedrijven en instellingen. Het is nu aan de gemeenten en de gemeenteraden om aandacht aan de uitvoering van deze wettelijke taak te geven.’