Klacht Jumbo Supermarkten gegrond, netbeheerders mogen congestiemanagement niet weigeren om tekort aan meetdata

De aanleiding gaat terug tot januari 2021, toen Liander voor het gebied rondom het verdeelstation Emmeloord structurele congestie meldde. Congestiemanagement – waarmee netbeheerders vraag en aanbod bij schaarste op het stroomnet tijdelijk in balans brengen – was daarna de aangewezen oplossing. 

0 kilowatt voor supermarkt 

Jumbo vroeg destijds een aansluiting aan voor een nieuwbouwlocatie aan De Boei 1 in Emmeloord, maar kreeg in de aansluit- en transportovereenkomst van juni 2021 een gecontracteerd transportvermogen van 0 kilowatt toebedeeld – terwijl zij uiteindelijk 140 kilowatt nodig had. 

De supermarkt ging in april 2023 open en draait sindsdien met beperkte stroomcapaciteit. Na een civiele procedure, waarbij het Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden oordeelde dat Liander nader inzage moest verschaffen, publiceerde de netbeheerder in april 2025 een herzien congestierapport.

Meetdata ontbreekt

In dat rapport stelde Liander dat congestiemanagement niet een weigering was maar een technische onmogelijkheid. Zonder voldoende meetdata kon de netbeheerder niet voorspellen waar en wanneer overbelasting optreedt, en ook spanningscongestie zou toepassing in de weg staan. Liander redeneerde bovendien dat de uitzonderingen op de plicht tot congestiemanagement – opgenomen in de Netcode Elektriciteit – pas in beeld komen als congestiemanagement uit onderzoek technisch haalbaar is gebleken. Zolang dat niet vaststaat, zou het artikel niet van toepassing zijn.

Jumbo bestreed dit standpunt. Een gebrek aan meetdata staat niet in de uitputtende lijst van uitzonderingen in de netcode en is dus geen geldige reden. Investeren in meetinfrastructuur doet bovendien niet af aan de wettelijke plicht om congestiemanagement toe te passen, aldus Jumbo.

Lijst is limitatief

De ACM stelt Jumbo nu in het gelijk. Artikel 9.10 van de netcode bevat zelfstandige normen: het eerste lid beschrijft de onderzoeksplicht voor congestiemanagement, het tweede lid beschrijft uitputtend de gronden waarop een netbeheerder kan concluderen dat congestiemanagement niet mogelijk is. 

Die 2 leden staan volgens de waakhond los van elkaar – de uitzonderingen gelden ongeacht of toepassing technisch al mogelijk is gebleken. De toezichthouder wijst er bovendien expliciet op dat ‘een gebrek aan observeerbaarheid en stuurbaarheid’ van het stroomnet niet mag leiden tot een beperktere toepassing van congestiemanagement. ‘Het onvoldoende beschikbaar hebben van meetdata is niet opgenomen in de in artikel 9.10, tweede lid, van de NCE beschreven uitzonderingen om geen congestiemanagement te hoeven toepassen’, constateert de ACM in haar besluit. De toezichthouder stelt vast dat Liander dan ook in strijd met de netcode heeft gehandeld.