Eerste Nederlandse flexibiliteitsplan rekent met 8,7 gigawatt batterijen en 42,2 gigawattpiek zonnepanelen in 2030 als basisscenario

De Flexibility Needs Assessment (FNA) is opgesteld door hoogspanningsnetbeheerder TenneT en de 6 regionale netbeheerders waaronder Enexis, Liander en Stedin. De FNA gebruikt het Verkenning Vertraagde Transitie (VVT) als vertrekpunt voor alle berekeningen. Het VVT is een scenario dat Netbeheer Nederland zelf heeft ontwikkeld. Voor de periode tot 2030 sluit het VVT-scenario nauw aan bij de Klimaat- en Energieverkenning (KEV) van het PBL. Voor 2035 en daarna vormt het scenario Koersvaste Middenweg (KM) uit de Investeringsplannen 2026 het uitgangspunt, aangevuld met recentere inzichten.

Aannames, geen vereisten
De cijfers in het VVT-scenario zijn aannames: ze beschrijven hoe de energiemix er naar verwachting uitziet, niet wat er minimaal of maximaal gebouwd moet worden. De FNA gaat voor 2030 uit van 42,2 gigawattpiek aan zonnepanelen en 8,7 gigawatt aan batterijen. Voor 2035 groeien die vermogens naar 52,4 gigawattpiek aan zonnepanelen en 15,8 gigawatt batterijen, prognoses die de netbeheerders eerder al hadden gepubliceerd en die nu als scenariobasis voor de flexibiliteitsberekeningen dienen.

Nieuw is de functie die deze getallen krijgen: ze vormen de energiemix die aan álle uitkomsten van de FNA ten grondslag ligt. De berekende flexibiliteitsbehoeften en eventuele tekorten zijn daarmee in hoge mate afhankelijk van de vraag hoe realistisch de VVT-aannames blijken.

Eerste EU-verplichting
De FNA is dit jaar voor het eerst gepubliceerd, als uitvloeisel van de Europese Elektriciteitsmarktverordening uit 2024. Die verordening verplicht netbeheerders in alle lidstaten van de Europese Unie (EU) om periodiek een flexibiliteitsbehoefteanalyse op te stellen. Voor Nederland is dit de eerste keer dat zo’n analyse verschijnt.

Afgelopen zomer publiceerden de netbeheerders in België een soortgelijk flexplan.