Belgische regulator schrapt definitief vrijstelling grote batterijen van nettarieven

Branchevereniging ODE Vlaanderen, waartoe ook PV-Vlaanderen behoort, uitte eerder forse kritiek op het voorgenomen besluit van de Commissie voor de Regulering van de Elektriciteit en het Gas (CREG).

Eerste 10 jaar
Met de beslissing over de tariefmethodologie voor het Belgische hoogspanningsnet voor de periode 2028-2031 is de afschaffing van de bijzondere tariefregeling voor elektriciteitsopslag – een regeling die de CREG in 2018 invoerde om de uitrol van grootschalige batterijen te stimuleren – definitief een feit.

Dankzij de vrijstelling hoeven grote batterijparken die zijn aangesloten op het hoogspanningsnet van netbeheerder Elia, gedurende de eerste 10 jaar na ingebruikname geen – of sterk verlaagde – nettarieven te betalen.

Knipdatum schuift op
De definitieve methodologie bevat een overgangsregeling voor lopende projecten, maar de precieze invulling ervan is strikt omschreven. Alleen installaties waarvoor vóór 15 juli 2026 een aansluitingscontract met de netbeheerder is ondertekend én die vóór 31 december 2027 in gebruik worden genomen, kunnen nog aanspraak maken op de bestaande vrijstelling. Het zijn 2 cumulatieve voorwaarden: aan beide moet dus zijn voldaan.

De knipdatum van 15 juli 2026 is een verschuiving ten opzichte van het ontwerp van de tariefmethodologie, dat nog uitging van 1 april 2026. Brancheorganisatie ODE verzette zich destijds tegen die eerdere datum, onder meer omdat vertragingen bij de oriënterings- en detailstudies van Elia voor sommige projecten buiten hun schuld om zorgden voor overschrijding van de deadline. ODE stelde voor om 1 juli 2026 als grens te hanteren; de definitieve datum van 15 juli is daar dicht bij in de buurt.

Pijplijn overspoelt Belgisch net
De CREG onderbouwt de afschaffing met een reeks argumenten. De kosten van batterijopslagprojecten zijn de afgelopen jaren sterk gedaald, zodat een afzonderlijk stimuleringsregime niet langer nodig is om nieuwe projecten rendabel te maken. Daarbij hanteert Elia in zijn Flexibility Needs Assessment – dat momenteel openstaat voor consultatie – een potentieel van 4,5 gigawatt aan grootschalige batterijen in 2030 en 5,7 gigawatt in 2035.

Elia’s actuele overzicht van beschikbare netcapaciteit toonde half juli echter al 25 gigawatt aan batterijopslagcapaciteit in de pijplijn – ruim 5 keer zo veel als het potentieel waarmee Elia voor 2030 rekent.

Tarieven in 2027 bekend
De CREG noemt ook de gewijzigde tariefstructuur als argument en wijst op vergelijkbare ontwikkelingen in Duitsland, waar een soortgelijk regime al is herzien. Bovendien wil de CREG bereiken dat gebruikers die vaste netcapaciteit aanvragen gelijker worden behandeld, dat batterijontwikkelaars worden gestimuleerd flexibele aansluitingen te kiezen en dat batterijen vaker bij bestaande productie- of verbruikslocaties worden geplaatst om de impact op netcongestie te beperken.

De nieuwe tariefmethodologie legt het kader vast waarbinnen Elia zijn concrete tariefvoorstel voor 2028-2031 moet uitwerken. De werkelijke nettarieven voor die periode worden door dit besluit dus nog niet vastgesteld. Elia zal zijn definitieve tariefvoorstel later bekendmaken.