Subsidie verduurzamen maatschappelijk vastgoed werkt, maar nog geen extra budget

Sinds de start van de subsidieregeling Duurzaam Maatschappelijk Vastgoed (DUMAVA) in 2022 zijn tot en met eind vorig jaar ruim 6.000 aanvragen gedaan. Scholen, ziekenhuizen, buurthuizen, sportclubs en gemeentelijke gebouwen worden via de regeling energiezuiniger gemaakt, wat leidt tot een lagere energierekening en minder afhankelijkheid van energie uit het buitenland. Minister Elanor Boekholt-O’Sullivan van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening heeft in een brief aan de Tweede Kamer de resultaten van een evaluatie van onderzoeksbureau CE Delft toegelicht.

750 miljoen euro besteed
Voor de periode 2024 tot en met 2030 is vanuit het Klimaatfonds 1,9 miljard euro beschikbaar gesteld voor de regeling. Daarvan is inmiddels circa 750 miljoen euro besteed. Na 2030 zijn nog geen nieuwe middelen gereserveerd, schrijft de minister.

Volgens CE Delft zorgen de projecten die tot en met 2025 met DUMAVA-subsidie zijn gefinancierd cumulatief voor een bruto CO2-reductie van tot 209 kiloton per jaar. Het onderzoeksbureau benadrukt wel dat dit een prognose betreft, omdat veel projecten nog in uitvoering zijn. De reductie neemt naar verwachting toe met elke nieuwe subsidieronde. Daarnaast draagt de regeling bij aan de renovatieverplichting uit de Europese Energy Efficiency Directive.

Kern blijft overeind
‘Dat stemt mij positief en is voor mij aanleiding om de kern van de regeling te behouden,’ aldus Boekholt-O’Sullivan over de uitkomsten van de evaluatie. Veel gebruikers zijn volgens haar tevreden en geven aan dat de subsidie hen stimuleert om verder te verduurzamen dan oorspronkelijk de bedoeling was.

De doelmatigheid van DUMAVA is volgens CE Delft iets lager dan bijvoorbeeld bij de Investeringssubsidie duurzame energie en energiebesparing (ISDE). Dat komt doordat de regeling inzet op vergaande verduurzaming van complexe gebouwen, waaraan relatief hoge kosten verbonden zijn. Voor een zorginstelling of schoolgebouw is het bovendien meestal efficiënter om het gebouw in één keer goed aan te pakken dan om elke tien jaar kleine aanpassingen te doen. Wel vraagt een DUMAVA-aanvraag volgens het onderzoeksbureau veel van vrijwilligersorganisaties die nog niet bekend zijn met de regeling. ‘Ik zal de komende tijd blijven inzetten op het ontzorgen van dergelijke organisaties,’ schrijft de minister.

Voorwaarden versoepeld
Op basis van de aanbevelingen uit de evaluatie is onlangs een wijzigingsregeling gepubliceerd. Daaruit bleek eerder al dat het minimumsubsidiebedrag per aanvraag omlaag gaat, zodat ook kleinere projecten in aanmerking komen. Ook de voorwaarden voor isolerend glas en zonnepanelen worden eenvoudiger. Zo wordt de minimumgrens van 15 kilowattpiek voor zonnepanelen geschrapt, waarvan kleine gebouwen profiteren.

Daarnaast versoepelt de minister de voorwaarde om van het gas af te gaan wanneer het elektriciteitsnet nog geen ruimte biedt voor extra elektriciteitsgebruik of -opwek. In dat geval kan subsidie worden aangevraagd voor voorbereidende maatregelen om de gasaansluiting later te verwijderen. ‘Ik blijf kijken wat binnen de regeling mogelijk is om enerzijds de impact op netcongestie te beperken en anderzijds zoveel mogelijk ruimte te behouden voor verduurzamingsmaatregelen die wel uitvoerbaar zijn,’ besluit Boekholt-O’Sullivan.