MEI-regeling verplicht zonnepanelen op nieuwbouwkassen bij teelt zonder daglicht

De subsidieregeling Marktintroductie energie-innovaties (MEI) subsidieert innovatieve energiesystemen in kassen die nog niet gangbaar zijn in de markt, bijvoorbeeld nieuwe soorten kasdekken die energie besparen of systemen die warmte, stroom en CO2-uitstoot in kassen slimmer beheren.  De subsidie is daarmee beschikbaar voor glastuinders die willen investeren in innovatieve kas- of energiesystemen die de CO₂-uitstoot verminderen.

Zonnepanelen verplicht
De regeling treedt in gewijzigde vorm in werking op 1 juli en staat open voor glastuinbouwbedrijf die willen investeren in zulke systemen.

De meest opvallende nieuwe eis betreft kassen met een kasdek dat geen licht doorlaat, zoals kassen voor kweek zonder daglicht en indoor farming. Voor die kassen geldt voortaan dat het kasdek zo volledig mogelijk met zonnepanelen moet worden bedekt, en dat de opgewekte energie voor minimaal 70 procent op jaarbasis in het eigen bedrijf wordt gebruikt. Dit percentage is vastgesteld op 70 procent om rekening te houden met fluctuaties tussen opwek en verbruik en de beperkingen van energieopslag. De investering in de zonnepanelen zelf valt buiten de subsidie. Daarnaast moet de aanvrager aantonen dat er onder het donkere kasdek een economisch rendabele teelt mogelijk is.

Ruimere definitie
Een tweede belangrijke wijziging is de verruiming van de definitie van een zogeheten kasenergiesysteem, de technische kern van de regeling. Voorheen viel daaronder alleen apparatuur en machines. Voortaan worden ook energiebesparende constructies aan de kas zelf, zoals innovatieve kasdekken en isolerende aanpassingen, als subsidiabel beschouwd. Dat biedt kwekers meer mogelijkheden om subsidie aan te vragen voor aanpassingen die de kas als geheel efficiënter maken.

Tegelijkertijd wordt de definitie van teeltsystemen gesplitst in 2 categorieën: systemen voor productie van gewassen enerzijds, en systemen voor oogst en verwerking anderzijds. Alleen productiesystemen die direct bijdragen aan energiebesparing komen nog voor MEI-subsidie in aanmerking. Systemen die puur gericht zijn op logistiek of arbeidsbesparing, vallen voortaan buiten de regeling.

Strengere nieuwbouweisen
Voor kwekers die een nieuwe kas bouwen, gelden striktere voorwaarden. Een nieuwbouwkas moet al voldoen aan de geldende basisnormen voor isolatie en lichtafscherming voordat er voor aanvullende energiesystemen subsidie kan worden aangevraagd. Zo wordt voorkomen dat de MEI-subsidie terechtkomt bij kassen die de gewone bouwstandaard nog niet halen.

Voor alle investeringen in een kasenergiesysteem, zowel bij bestaande bouw als nieuwbouw, geldt als nieuwe voorwaarde dat het systeem moet leiden tot minimaal 25 procent reductie van de CO2-uitstoot en minimaal 15 procent besparing op het primaire energieverbruik, vergeleken met de situatie vóór de investering.

Maximaal 10 aanvragen
Om het innovatieve karakter van de regeling te bewaken, wordt het maximum aantal gehonoreerde aanvragen per type systeem verlaagd van 15 naar 10. Zodra voor een bepaald type systeem al 10 aanvragen zijn goedgekeurd, komt een volgende aanvraag voor hetzelfde type niet meer in aanmerking. De Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) beoordeelt daarbij of een systeem werkelijk vergelijkbaar is met eerder gesubsidieerde projecten, of dat het gaat om een wezenlijk andere toepassing die als nieuw wordt beschouwd.

Referentieverbruik flexibeler
De wijziging maakt het ook eenvoudiger om het energieverbruik vóór de investering te berekenen, wat nodig is om de besparing te kunnen aantonen. Als uitgangspunt geldt het gemiddelde energieverbruik over de afgelopen 3 jaar. Bij bestaande kassen wordt daarvoor de eigen energierekening gebruikt; bij nieuwbouw mag gebruik worden gemaakt van gegevens van een vergelijkbare bestaande kas. Als historische gegevens ontbreken, bijvoorbeeld bij een recente overname of omschakeling naar een ander gewas, mag een kweker gebruikmaken van de Kwantitatieve Informatie Glastuinbouw (KWIN), een jaarlijkse publicatie van Wageningen University & Research (WUR) met sectorgemiddelden per gewas.