Hybride warmtepomp vaak mogelijk zonder zwaardere stroomaansluiting

Ongeveer driekwart van de woningen in Nederland heeft een 1-fase-aansluiting. In de provincie Utrecht en in 18 gemeenten in andere provincies is het vanaf 1 juli voorlopig niet meer mogelijk om een zwaardere stroomaansluiting te laten installeren. In veel plaatsen waar verzwaring nog wel mogelijk is, moeten aanvragers rekening houden met een wachttijd. Door de toenemende vraag naar stroom heeft het elektriciteitsnet te weinig capaciteit.

1-fase vaak voldoende
Voor verduurzaming van een woning is echter lang niet altijd een zwaardere stroomaansluiting nodig. In de praktijk is er veel mogelijk met de bestaande standaardaansluiting. ‘De oplossing zit vaak niet in meer capaciteit, maar in slimmer gebruik van energie’, licht Mark Harbers, voorzitter van Techniek Nederland, toe.

Harbers legt uit dat een hybride warmtepomp in veel gevallen een aansluitvermogen van slechts 1 tot 2 kilowatt heeft. Dat is net zo veel als een waterkoker en op de bestaande 1-fase-aansluiting geen enkel probleem. ‘Met de juiste afstemming van de technische systemen kan een bestaande woning duurzamer worden én comfortabel blijven’, aldus Harbers.

Maximale capaciteit
Een 1-fase-aansluiting kan op hetzelfde moment maximaal ongeveer 8 kilowatt aan elektrisch vermogen leveren. Bij een zwaardere 3-fase-aansluiting is dat ruim 17 kilowatt. Die maximale capaciteit is eigenlijk alleen nodig wanneer in een woning vrijwel alles tegelijk gebeurt: koken, wassen, verwarmen én de auto opladen. In de praktijk komt dat zelden voor.

Verduurzamen met een 1-fase-aansluiting is mogelijk met behulp van load balancing. Hierbij regelt een energiemanagementsysteem welke apparaten op welk moment voorrang krijgen. Tijdens het koken krijgt bijvoorbeeld de kookplaat prioriteit, terwijl het laden van de auto en de hybride warmtepomp voor de verwarming dan tijdelijk worden teruggeschakeld. De samenwerking van de apparaten voorkomt overbelasting.

Zonnepanelen blijven mogelijk
Ook bij het opwekken van duurzame energie zijn volgens Techniek Nederland in veel gevallen al grote stappen mogelijk zonder verzwaring van de elektrische installatie. Zonnepanelen kunnen tot een vermogen van ongeveer 5 kilowatt op een 1-fase-aansluiting worden aangesloten. Moderne laadpunten kunnen automatisch prioriteit geven aan de eigen zonnestroom en laden bijvoorbeeld vooral ’s nachts de auto op.

Met een 1-fase-aansluiting gaat het laden langzamer dan met een 3-fase-aansluiting, maar in de praktijk is dat voor de meeste huishoudens geen probleem. ‘Een deskundig installateur kan ervoor zorgen dat je de energie die je zelf opwekt optimaal benut’, duidt Harbers. ‘Daarom is het belangrijk dat je altijd advies vraagt aan een erkend installateur.’