Zonnepanelen op stallen alsnog vergunningvrij door uitspraak rechter

De eigenaren begonnen in 2020 met de verbouwing van 2 stallen op het perceel Lange Heide in Maasbree. Zij wilden de stallen gebruiken voor de stalling van agrarische vervoermiddelen van derden. Het college van burgemeester en wethouders van Peel en Maas verleende hiervoor in april 2021 een tijdelijke omgevingsvergunning. Na verlening van de omgevingsvergunning hebben de eigenaren de werkzaamheden voortgezet. Ook plaatsten zij toen zonnepanelen op de daken van de stallen.

Rechtbank vernietigt last
In oktober 2021 herriep het college deze omgevingsvergunning en weigerde alsnog de gevraagde omgevingsvergunning te verlenen. Het bestuurscollege legde vervolgens in mei 2024 een last onder dwangsom op wegens het verbouwen en gebruiken van de 2 stallen zonder de vereiste omgevingsvergunning. Ook de geplaatste zonnepanelen zouden vergunningplichtig zijn.

De rechtbank Limburg verklaarde het beroep van de eigenaren gegrond, vernietigde in november 2024 het nieuwe besluit van de gemeente en herriep het besluit van mei 2024. De rechtbank oordeelde dat het college de beslissing ten onrechte niet had gebaseerd op de Omgevingswet. Bovendien had de gemeente onvoldoende gemotiveerd dat handhavend optreden onder de gegeven omstandigheden evenredig was.

De eigenaren gingen in hoger beroep, niet tegen de beslissing van de rechtbank, maar tegen haar overwegingen dat de bouwwerkzaamheden aan de stallen, de plaatsing van de zonnepanelen en het gebruik daarvan vergunningplichtig zouden zijn.

Zonnepanelen vergunningvrij
De Raad van State oordeelt dat de eigenaren geen belang meer hebben bij een inhoudelijke behandeling van hun hoger beroep. Bij een andere uitspraak van dezelfde dag is de verleende tijdelijke omgevingsvergunning voor de verbouwing van de 2 stallen voor opslagdoeleinden onherroepelijk geworden. Op grond van deze omgevingsvergunning mochten de eigenaren de stallen verbouwen voor opslagdoeleinden en is er dus geen sprake meer van een overtreding.

Hoewel de omgevingsvergunning volgens de hoogste rechter niet was verleend voor de plaatsing van de zonnepanelen, heeft deze omgevingsvergunning wel als gevolg dat de zonnepanelen zonder omgevingsvergunning mogen worden geplaatst. In artikel 2.29 van het Besluit bouwwerken leefomgeving, dat geldt vanaf 1 januari 2024, zijn namelijk omgevingsplanactiviteiten opgenomen die altijd omgevingsvergunningvrij zijn. Op grond van dat artikel 2.29 mogen in dit geval de zonnepanelen zonder omgevingsvergunning op de daken van de stallen worden geplaatst. Dat betekent dat het college ook niet bevoegd is om handhavend op te treden tegen de geplaatste zonnepanelen.

Omdat de rechtbank de opgelegde last heeft herroepen en de gemeente geen nieuwe last onder dwangsom kan opleggen, hebben de eigenaren volgens de rechter geen belang meer bij een inhoudelijke beoordeling van de door hen in hoger beroep aangevoerde gronden. De Raad van State verklaart het hoger beroep daarom niet-ontvankelijk.