Gaat de Vlaamse markt voor repair en repowering exploderen?

Wanneer werd Inverter Service opgericht?
David Vermeersch: ‘Ik startte het bedrijf in 2016. We vieren dit jaar dus ons 10-jarig jubileum, en dat is reden voor een mooi feest. Ik ben echter al langer actief in de zonne-energiebranche; begon al 8 jaar daarvoor met het installeren van zonnepanelen. Toen ik daarmee moest stoppen om gezondheidsredenen, nam MR Group dat bedrijf over.’

Waarom stapte je in de reparatie van pv-omvormers?
Vermeersch: ‘Er kwamen 2 zaken bij elkaar: mijn ervaring in de pv-sector en mijn opleiding in elektronica. Ik begon gewoon vanuit de garage, sprak relaties aan die ik over de jaren had opgedaan, vertelde wat ik deed en dat beviel ze wel. Op deze wijze kwam Inverter Service snel uit de startblokken en we groeiden heel snel.’

Er was behoefte aan jullie diensten? Waarom niet gewoon een nieuwe omvormer kopen als de oude kapot is?
Vermeersch: ‘De eerste kopers van zonnepanelen, laten we zeggen die tussen 2005 en 2010 pv plaatsten, deden dat voor een belangrijk deel vanuit een groene gedachte: om het milieu te helpen. Daar waren ze ook trots op. Dat zijn niet de mensen die de wegwerpmaatschappij omarmen en spullen die het niet meer doen direct weggooien. Daarnaast is reparatie doorgaans goedkoper.’

Voor eigenaren van grote zonnepaneelsystemen zal het anders liggen…
Donald Balcaen, head of operations bij Inverter Service: ‘Reparatie is een plug-and-play oplossing. Je zorgt dat de omvormer weer doet wat die moet doen, plaatst hem terug en klaar. Doet één van de omvormers van een grote installatie het niet meer en wil je die vervangen door een nieuw, moderner apparaat, dan kan dat problematisch zijn, bijvoorbeeld vanwege communicatie- en aansturingsissues. Je zult het systeem vaak opnieuw moeten configureren.’

Reparatie van omvormers is een serieuze markt geworden?
Balcaen: ‘Het is geen grote business, maar wel voor ons als bedrijf. Naast de Benelux zijn we inmiddels ook actief in Duitsland en Engeland en we hebben franchises in Griekenland en Frankrijk. Vorig jaar repareerden we ongeveer 10.000 omvormers, waarvan een 5.000 in België. Dat worden er steeds meer.’

De eerste Vlaamse grote piek in het plaatsen van zonnepaneelinstallaties stamt uit 2011…
Vermeersch: ‘Sommige omvormers gaan sneller kapot dan andere. Maar in de regel gaan ze best wel lang mee – 10 tot 15 jaar. Er komt dus een golf aan van omvormers die defecten zullen vertonen. Die gaat onze markt een boost geven, zou je zeggen. Maar hoe groot die zal zijn, is zelfs voor ons lastig in te schatten; het is koffiedik kijken.’

Als omvormers het leven laten, is dat wellicht een mooi moment om ook oude zonnepanelen te vervangen…
Vermeersch: ‘Dat ligt eraan. De grotere moderne producten van nu hebben een veel groter piekvermogen dan die uit het verleden. Zonnepanelen degraderen, ook dat is waar, maar vaak niet zo sterk als gedacht. Dat je een flinke winst in opbrengst kunt boeken door vervanging is geen gegeven. Is dat 15 procent per vierkante meter, is dat dan de kosten die je moet maken waard, zeker gezien het feit dat zonnepanelen lang meegaan?’

Bij omvormers ligt het anders…
Balcaen: ‘Die degraderen minimaal, zo leert onze ervaring. Ook dat pleit voor reparatie. Maar het ligt onder de streep allemaal aan waar je met je systeem naartoe wilt. Wanneer meerdere omvormers één voor één kapotgaan en je kiest voor reparatie, dan spreid je kosten. Dat is zeker een voordeel, afhankelijk van de ouderdom van de zonnepanelen natuurlijk. Maar wil je naar een integraal energiesysteem, bijvoorbeeld met een batterij, laadinfra en slimme sturing, dan hebben we het uiteraard over een geheel ander scenario.’

Het is geen zwart-witverhaal…
Vermeersch: ‘Ook niet vanwege de voortschrijdende technologische ontwikkelingen. Toen wij begonnen, was er nog geen sprake van laadpalen, batterijen en energiemanagementsystemen. Nu gaat het allemaal heel erg snel; komen aan de lopende band nieuwe producten op de markt en kunnen we nog heel wat verwachten. Kies je met het oog op de toekomst voor het vervangen van een kapotte omvormer door een moderne hybride variant, kan die dan communiceren met de producten van de toekomst? Ik denk dat herstellen een verstandigere keuze is dan op de toekomst voorsorteren, of vervang alles in één keer.’

Er gaat ook een reparatiemarkt voor die nieuwe producten ontstaan?
Vermeersch: ‘Die is er al, in beperkte mate, en wij zijn daarin actief. Zo werken we voor diverse spelers in thuisbatterijen en beginnen dat nu ook te doen voor producenten van laadpalen en elektromotoren voor elektrische voertuigen. Die bieden uiteraard garantie op hun producten. Wij kunnen hun klanten helpen, snel, lokaal en in de eigen taal, als er iets mis mee is.’

Jullie krijgen al veel thuisbatterijen over de vloer? Wat is ermee aan de hand?
Balcaen: ‘Er kan altijd iets misgaan, dat geldt voor alle technieken en elektronica. In Vlaanderen zijn reeds tienduizenden thuisbatterijen in bedrijf. Wij hebben er inmiddels enkele honderden gerepareerd. Hoewel veel producenten dit zelf oppakken, kun je dus stellen dat slechts een klein percentage problemen kent. Die variëren, en dat geldt tevens voor de oorzaken. Ze kunnen bijvoorbeeld te diep ontladen zijn nadat ze lang op het schap hebben gelegen of er kan een probleem met de omvormer zijn. Er worden soms ook wel fouten gemaakt bij plaatsing; thuisbatterijen zijn nieuw, ook voor veel installateurs. Daarnaast zijn, hoewel we die weinig zien, fabricagefouten altijd mogelijk, bijvoorbeeld een defect in een batterijcel waardoor de rest niet functioneert of een batterijmanagementsysteem dat niet optimaal werkt.’

Onder de streep?
Vermeersch: ‘Wat is verstandig? Reparatie of repowering? Dat moet case voor case worden bekeken. De technologische uitdagingen nemen toe. Daarnaast: de energietransitie staat niet stil, ook niet op het gebied van regulering. Zo stimuleert de EU met de Right-to-Repair-richtlijn en de Ecodesign for Sustainable Products Regulation (ESPR) reparatie, levensduurverlenging en repowering. Het is dus allemaal work in progress.’