‘Gemeenten hebben per stuk tot 13 medewerkers nodig voor wind- en zonneparken’

Dat blijkt uit een nieuw rapport van Andersson Elffers Felix (AEF) en Improven. De 2 adviesbureaus hebben in opdracht van de Raad voor het Openbaar Bestuur (ROB) onderzoek gedaan naar de kosten van de decentrale uitvoering van het klimaat- en energiebeleid; dit onderzoek is inmiddels afgerond.

1 miljard euro
De Vereniging Nederlandse Gemeenten (VNG) meldt naar aanleiding van het onderzoeksrapport dat de jaarlijkse kosten die gemeenten moeten maken voor klimaatbeleid oplopen van 775 miljoen euro in 2025 tot ruim 1 miljard euro in 2030. Dat is bijna 40 procent hoger dan in 2021 gedacht.

Dat de kosten hoger uitvallen dan destijds gedacht, komt volgens de VNG doordat gemeenten nu beter kunnen inschatten wat afspraken op het gebied van klimaat en energie van hen vragen. Ook zijn er sinds 2021 nieuwe taken en activiteiten voor gemeenten bij gekomen, onder andere op het gebied van netcongestie, collectieve warmte en soortenbescherming bij isolatie. Het geactualiseerde onderzoek maakt deel uit van het advies dat de ROB in april gaat geven over de herijking van de bekostiging van klimaat- en energiebeleid van decentrale overheden.

Zonneweides
Gemeenten zijn bij wind- en zonne-energieprojecten verantwoordelijk voor de begeleiding van onder andere participatietrajecten, zodat er acceptatie ontstaat voor de ruimtelijke inpassing van windparken en zonneweides. Gemeenten geven aan dat de benodigde inzet afhankelijk is van het aantal projecten dat in een gemeente plaatsvindt.

De schattingen in onderstaande tabel zijn een gemiddelde voor Nederland als geheel, maar de werkelijke inzet kan veel hoger zijn voor gemeenten met meerdere projecten. Gemeenten zonder dit soort projecten hebben juist helemaal geen inzet. Ze zijn beide in het gemiddelde verrekend. De tabel laat de capaciteit zien – uitgedrukt in voltijdmedewerkers (fte) – die naar verwachting gemiddeld nodig is per type gemeente voor de begeleiding van wind- en zonneparken.

Netcongestie
Niet alleen voor windparken en zonneweides maken gemeenten kosten, maar ook voor het oplossen van de problemen met het volle stroomnet doen de lokale overheden dat. Volgens het onderzoeksrapport zijn er grote onderlinge verschillen tussen gemeenten en de benodigde inzet. Dit komt doordat gemeenten van elkaar verschillen in de mate waarin zij al geconfronteerd worden met de gevolgen van netcongestie.

Onderstaande tabel laat de capaciteit zien die voor de netcongestieproblemen naar verwachting gemiddeld nodig is voor de verschillende typen gemeenten.