LightingEurope: gemiste kans EU om nieuwe regels voor ecologisch ontwerp en energielabels te corrigeren

De verordeningen inzake ecologisch ontwerp en energie-etikettering die in december 2019 zijn aangenomen, zijn herzien en per 1 maart jongstleden in werking getreden.

Lichtbronnen
LightingEurope stelde belangrijke wijzigingen in de regelgeving voor om particuliere en professionele gebruikers van lichtbronnen duurzame toegang te geven tot de hoogwaardige en veilige lichtbronnen die ze nodig hebben. De geactualiseerde Ecodesign-verordening bevat stroboscopische effectvereisten met relevante gevolgen voor de markt. Producten moeten opnieuw worden ontworpen om te voldoen aan de nieuwe, strenge eisen die de beschikbaarheid van lampen voor consumenten kunnen beperken, zoals volledig glazen led-lampen.

De gepubliceerde tijdlijn is volgens de Europese koepelorganisatie een grote uitdaging voor bedrijven om zich aan te passen, dit gebeurt in een toch al zeer moeilijke tijd voor de industrie als gevolg van de COVID-19-crisis.

A tot G
Sinds 1 maart wordt in alle winkels en onlineverkooppunten een nieuwe versie van het algemeen erkende EU-energielabel gebruikt. Het energielabel moet consumenten helpen om hun energierekening en CO2-voetafdruk te verlagen. Het nieuwe label geldt aanvankelijk voor 4 productcategorieën: koelkasten en diepvriezers, vaatwassers, wasmachines en televisietoestellen en andere beeldschermen. Op 1 september komt er een nieuw label voor lampen en voor verlichtingstoestellen met vaste lichtbronnen. In de komende jaren zullen nog andere producten volgen.

Steeds meer producten worden volgens de huidige schaal ingedeeld in klasse A+, A++ of A+++. De belangrijkste wijziging is de terugkeer naar een eenvoudigere schaal van A tot G. De normen zijn ook strenger en zo opgesteld dat aanvankelijk maar weinig producten in klasse A zullen worden ingedeeld. Dat laat ruimte om in de toekomst nog efficiëntere producten op te nemen. De meest energie-efficiënte producten die momenteel op de markt zijn, zijn op het nieuwe label in de klassen B, C of D ingedeeld.

Europees productregister
Een belangrijke wijziging is de QR-code in de rechterbovenhoek van het nieuwe etiket. Als de consumenten die scannen, krijgen zij afhankelijk van het apparaat extra informatie over het model, zoals de afmetingen, specifieke kenmerken of testresultaten. Alle apparaten die in de EU in de handel zijn, moeten worden geregistreerd in een nieuwe EU-databank: het Europees productregister voor energie-etikettering (EPREL). Daardoor zal het nog gemakkelijker worden om soortgelijke producten met elkaar te vergelijken.

Nieuwe regels ontwerp
Sinds 1 maart gelden ook enkele regels voor ecologisch ontwerp. Het gaat vooral om geactualiseerde minimale efficiëntie-eisen, betere consumentenrechten voor de reparatie van producten en ondersteuning van de circulaire economie. Fabrikanten of importeurs worden verplicht om gedurende ten minste 7 tot 10 jaar nadat het laatste exemplaar van een model in de EU in de handel is gebracht, een aantal essentiële onderdelen ter beschikking van professionele reparateurs te stellen. Ook aan eindgebruikers moeten fabrikanten gedurende enkele jaren nadat een product van de markt is gehaald, bepaalde reserveonderdelen aanbieden zoals deuren of scharnieren en dichtingen die geschikt zijn voor doe-het-zelvers.