TenneT vindt met marktpartijen oplossing voor tekort transportcapaciteit Noord-Nederland

TenneT kondigde onlangs aan 215 miljoen euro extra te investeren in het Noord-Nederlandse hoogspanningsnet. Extra, omdat TenneT al voor 1 miljard euro aan projecten in Noord-Nederland heeft lopen. Bovendien kondigde TenneT afgelopen mei aan via een marktconsultatie samen met bedrijven op zoek te gaan naar extra marktoplossingen voor het tekort aan transportcapaciteit in Noord-Nederland dat onder meer ontstaat door pieken in de stroomproductie afkomstig van zonneparken.

100 megawatt
De in de marktconsultatie gevonden oplossingen moeten een alternatief kunnen bieden voor het uitbreiden van het elektriciteitsnet dat jaren duurt en zo (tijdelijke) overbelasting van het hoogspanningsnet voorkomen. TenneT heeft daarbij gezocht naar mogelijkheden om de behoefte aan elektriciteitstransport met 100 megawatt te verlagen op een snellere en/of meer kosteneffectieve manier.

De uitkomsten van de marktconsultatie laten zien dat er voldoende partijen zijn die relatief snel oplossingen kunnen bieden voor 100 megawatt transportcapaciteit. Na een webinar met bijna 200 deelnemers, 29 ingevulde vragenlijsten en 27 persoonlijke interviews blijkt dat tientallen marktpartijen interesse hebben om deel te nemen aan een eventuele tender van TenneT. Ze bieden uiteenlopende oplossingen: verminderde levering van elektriciteit (curtailment), verhoogde afname voor elektrisch gevoede productieprocessen zoals waterstof of warmte, en vormen van tijdelijke energieopslag.

Kant-en-klaar of in ontwikkeling
De geboden oplossingen zijn qua praktische uitvoerbaarheid zeer verschillend. Curtailment is bijvoorbeeld zo goed als direct toepasbaar. Producenten met zonneparken of fossiele-energiecentrales leveren hiertoe tijdelijk minder stroom. Exploitanten van zonnevelden en windparken zijn ervan overtuigd dat curtailment verreweg de goedkoopste oplossing is, zeker voor het opvangen van de pieken.

Andere opties waarbij elektriciteit wordt opgeslagen in plaats van getransporteerd, zijn minder snel inzetbaar. Voorbeelden daarvan zijn waterstofelektrolyse, warmteboilers of warmteproductie uit elektriciteit met opslag voor warmtenetten. De uiteindelijke realisatie daarvan is afhankelijk van subsidies, vergunningen en marktontwikkelingen en daarmee minder zeker.

Prijs en contractvoorwaarden
In de markt zijn dus goede oplossingen beschikbaar om tijdelijke overbelasting in het elektriciteitsnet te voorkomen. Elke oplossing heeft echter zeer specifieke kenmerken: de locatie, de reactiesnelheid, het beschikbaar vermogen en de duur daarvan, de leveringszekerheid, direct beschikbaar of pas in de toekomst. Bovendien spelen de prijs en contractvoorwaarden waarvoor een leverancier bereid is flexibiliteit beschikbaar te stellen een rol.

Als vervolgstap onderzoekt TenneT nu welke projecten voor deze pilot geschikt zijn en hoe deze marktoplossingen in de bedrijfsvoering van het hoogspanningsnet kunnen worden opgenomen. Daarnaast loopt ook een analyse hoe TenneT deze marktoplossing juridisch en regulatorisch in kan passen binnen zijn taken als hoogspanningsnetbeheerder (tso).