Gemeenten vinden nieuwe regels stroomnet onverkoopbaar

De Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) heeft de afgelopen maanden met het Rijk, het Interprovinciaal Overleg (IPO) en Netbeheer Nederland het ‘eerder aanvragen’ van netcapaciteit voor nieuwe woningen en onderwijshuisvesting uitgewerkt. De VNG vindt de risico’s en het werk die daarmee bij gemeenten komen te liggen onacceptabel. Eind vorig jaar werden woningbouw en onderwijshuisvesting opgenomen in het prioriteringskader van de Autoriteit Consument & Markt (ACM). Omdat het om langlopende trajecten gaat, kregen gemeenten de mogelijkheid om vroegtijdig transportcapaciteit en prioriteit aan te vragen bij netbeheerders, maar volgens de VNG ontbreekt daarvoor een werkbare uitvoering.

3 voorstellen afgewezen
De VNG stelde 3 alternatieven voor: uitstel van de uiterste aanvraagdatum van 1 oktober omdat de tijdspanne voor gemeenten te krap is, batchgewijs aanvragen waarbij woningbouwprojecten op datum van start bouw worden geordend, en uitstel van de door netbeheerders ingestelde aanbetalingen.

Volgens de VNG is er echter geen bereidheid bij de netbeheerders om gemeenten tegemoet te komen. De werkwijze houdt in de ogen van de gemeenten een element van ‘first come, first serve’ in stand, en doordat netbeheerders vasthouden aan de aanbetalingstermijn ontstaat volgens de vereniging een ongelijk speelveld tussen gemeenten.

Dringend beroep
In een brief aan staatssecretaris De Bat van het ministerie van Economische Zaken en Klimaat uit VNG-voorzitter Sharon Dijksma forse kritiek: ‘De consequenties van deze werkwijze, minder woningbouw en minder afstemming in de regio’s, zijn niet een gevolg van handelen van gemeenten, maar van een reeks gebeurtenissen en acties waarvoor zij niet verantwoordelijk zijn. Wij zien een zeer chaotische situatie voor ons, waarbij volgens ons de reden ligt bij de regelgeving en de houding van de netbeheerders.’

Dijksma wijst er in de brief op dat de Wet versterking regie volkshuisvesting onlangs is ingegaan, die gemeenten juist verplicht hun woningbouwplannen regionaal af te stemmen, terwijl regionale afstemming vóór 1 oktober volgens haar onmogelijk is. Ze verzoekt de staatssecretaris de netbeheerders te vragen hun besluit te herroepen en na het zomerreces een bestuurlijk overleg te beleggen. Ook de G4 en de G40 hebben hun zorgen over de werkwijze geuit aan het kabinet.