Europese energiesector vraagt raamwerk voor langdurige energieopslag

Langdurige energieopslag, ook wel long-duration energy storage (ldes) genoemd, omvat technologieën die energie kunnen opslaan en vrijgeven over perioden van meerdere uren tot dagen, weken of zelfs seizoenen. Het gaat onder meer om pompcentrales, zwaartekrachtsystemen, persluchtopslag, vloeibare luchtopslag, thermische opslag en flowbatterijen. Ook chemische opslag via waterstof en synthetische brandstoffen valt onder ldes.

Uitrol blijft achter
Ondanks de strategische waarde blijft de uitrol van long-duration energy storage in Europa achter bij de systeembehoeften. Dit weerspiegelt volgens de brancheorganisaties structurele hiaten in planning, marktontwerp, investeringskaders, belastingen en implementatievoorwaarden. Bestaande raamwerken blijven grotendeels duurblind, wat investeringen in opslag voor meerdere uren en dagen beperkt.

De organisaties roepen op tot 4 concrete stappen. Ten eerste moet langetermijnopslag worden verankerd in systeemplanning en adequaatheidsbeoordelingen. De Europese Resource Adequacy Assessment en nationale beoordelingen moeten expliciet flexibiliteitsbehoeften voor de lange termijn beoordelen met energiegerichte meetwaarden in gigawattuur, rekening houdend met realistische weer-, vraag- en hernieuwbare scenario’s.

Markthervorming nodig
Ten tweede is hervorming van ondersteunende diensten en tarieven noodzakelijk. Nu conventionele stroomopwekking wordt uitgefaseerd, hebben netbeheerders nieuwe bronnen nodig voor inertie, spanningsregeling, herstel, congestiebeheer en reserves voor meerdere uren. Bestaande ondersteunende dienstenmarkten zijn grotendeels ontworpen voor systemen op fossiele brandstoffen. Daarbij moeten lidstaten technologieneutrale marktproducten ontwikkelen voor reserves van meerdere uren, congestiebeheer en netwerkondersteunende capaciteiten. 

Ten derde moeten capaciteitsmechanismen beter worden afgestemd. Deze mechanismen, waarbij elektriciteitscentrales een vergoeding krijgen voor het beschikbaar houden van vermogen, krijgen in Europa een steeds grotere rol. Tot slot zijn gerichte investeringsinstrumenten en langetermijncontracten nodig.