Het dilemma | Brengen steeds strengere opstaleisen realisatie grote zonnedaken in gevaar?

Is er sprake van een kantelpunt bij het verzekeren van zonnedaken?
‘Daken tot de rand volproppen met zonnepanelen, minimale looppaden, nauwelijks ruimte rond lichtkoepels laten, zonnepanelen over brandcompartimenten trekken, onvoldoende bliksemafleiding, … Die tijd is voorbij. We hebben gezien waar dat toe kan leiden als er iets misgaat. Het is ook niet goed voor het imago van zonnepanelen.’

Het draagvlak voor zonnedaken?
‘Vooropgesteld, zonnepanelen zijn zelden de oorzaak van branden. Kijk naar wat er afgelopen week in Arnhem gebeurde, en de brand in een varkensstal in Reusel vorige maand. De eerste ontstond in een warmtepomp en de tweede waarschijnlijk in de koeling. Dat is echter niet wat er bij heel veel mensen blijft hangen, mede door de berichtgeving in de media. Maar het feit blijft natuurlijk dat een zonnepaneelinstallatie een elektrisch systeem is en dat brengt een bepaald risico met zich mee. Het moet gewoonweg brandveilig zijn, en calamiteitenbestrijding zo min mogelijk in de weg zitten.’

Het is logisch dat verzekeraars hun opstaleisen steeds meer uitbreiden?
‘Gebouwverzekeraars hebben geleerd van het verleden. Als bedrijven komen stil te liggen dan kan dat leiden tot grote gevolgschade en hoge claims. Zij willen dat risico inperken. De lijsten van eisen worden dus steeds langer. Ze verschillen per verzekeraar, maar betreffen grosso modo 3 hoofdthema’s: het ontwerp van de pv-systemen, de bedrijfsactiviteiten in het gebouw en de omgeving en de brandveiligheid en draagkracht van het dak zelf.’

Sommige ontwikkelaars geven aan dat deze eisen businesscases in de weg gaan zitten.
‘Voldoen aan die eisen kost natuurlijk geld. Ik kan me dat voorstellen in sommige gevallen; bijvoorbeeld wanneer eerst daken moeten worden aangepakt om daar veilig zonnepanelen op te kunnen leggen, projecten daardoor onrendabel worden. In de meeste gevallen zijn er echter altijd passende oplossingen, daarvan ben ik overtuigd. We zijn gewoonweg in een nieuwe fase beland bij het uitrollen van grote zonnedaken, daar moet iedereen aan wennen en het vergt wat van alle betrokkenen.’

Wat bedoel je daarmee?
‘Een vlamboog kan enorm hoge temperaturen hebben. Mocht die ontstaan en ervoor zorgen dat materiaal van duizenden graden op het dak belandt, dan brandt dat er in heel wat gevallen direct doorheen, met alle mogelijke gevolgen van dien. Maar er zijn bijvoorbeeld folies en coatings die je op een dak kunt leggen waardoor brandbaar isolatiemateriaal afdoende is afgeschermd. Of je kunt een DC-connector plaatsen in een behuizing die vlambogen tegenhoudt. Verzekeraars zijn specialisten in verzekeren, hebben de kennis over dit soort maatregelen vaak niet in huis. Door die in beeld te brengen, uit te leggen wat je wilt doen en wat dat brengt, kun je hun risicoperceptie beïnvloeden.’

Verzekeraars staan daarvoor open?
‘De afgelopen jaren draaiden de Nederlandse verzekeraars verlies op zonnepanelen. Het uitkeren van geld vanwege brand, diefstal en stormschade woog niet op tegen de premie-inkomsten. Nu is al duidelijk dat het dit jaar niet anders zal zijn. Toch verzekeren ze zonnepanelen, ook zij zien het belang voor de energietransitie. Het beeld van “die verzekeraars waar alles om winstmaximalisatie en risicominimalisering draait” klopt niet. Op een gegeven moment is dat natuurlijk wel afgelopen, het zijn wel commerciële bedrijven en de Europese regelgeving stelt dat alle afzonderlijke activiteiten winstgevend moeten zijn. Er moet dus iets veranderen.’

Wat kunnen ontwikkelaars van zonnedaken doen?
‘In een zo vroeg mogelijke fase van een project met de juiste verzekeraar om de tafel gaan, plannen bespreken, die meenemen in je intenties en oplossingen. Er zijn weinig verzekeraars die niet bereid zijn om mee te denken, en dat geldt overigens ook voor de brandweer. Je kunt er dus meestal goed samen uitkomen, als je daar maar vanaf het begin op inzet.’

Ontwikkelaars kunnen direct met verzekeraars bellen en een afspraak maken?
‘Dat zul je via brokers zoals wij moeten doen. Daar ligt natuurlijk wel een uitdaging. Het kost tijd en moeite, het zijn vaak geen gemakkelijke cases en processen. Sommige verzekeringskantoren beginnen er niet aan, of het is eens en nooit meer. Wil jouw tussenpersoon er niet aan, probeer het dan bij een ander, dat is mijn advies.’

Dat neemt niet weg; hoe meer opstaleisen, hoe dunner de businesscase.
‘Met samenwerking kom je verder. Dat zal echter niet in alle gevallen zo zijn. Als we echt alle Nederlandse daken voor zon willen benutten, veilig en verzekerbaar, is het wellicht verstandig om met aparte subsidie te komen voor uitdagende daken. En laten we eerlijk zijn, wil je daken van operatiekamers, bedrijven die kritisch zijn voor de Nederlandse economie of met gevaarlijke materialen werken, voorzien van zonnepanelen? Ik denk het niet. Misschien kan het dan echter wel op de parkeerplaats, of zijn andere verduurzamingstechnieken mogelijk. We moeten dus ook creatief zijn.’