Eigen Huis start proef met energiemanagementsystemen voor slim aansturen thuisbatterijen, warmtepompen en zonnepanelen

Steeds meer woningeigenaren hebben meerdere apparaten die veel energie verbruiken of opwekken, zoals zonnepanelen, een warmtepomp, thuisbatterij, elektrische auto of airco. Deze apparaten kunnen soms slim worden aangestuurd, maar dat gebeurt voor elk apparaat apart via een eigen app. Bovendien communiceren de verschillende toestellen niet altijd met elkaar, waardoor ze elkaar kunnen tegenwerken.

Energielab
Home energy management systemen (hems) moeten daarin verandering brengen. Hiermee kunnen verschillende installaties worden gemonitord, automatisch aangestuurd en laten samenwerken vanuit één onlineomgeving.

‘De test is net van start, maar tijdens het uitzoeken en de voorbereiding hebben we al een boel ontdekt over deze relatief nieuwe producten’, vertelt Richard Snijders, projectmanager hems bij Vereniging Eigen Huis. Eerder testte de vereniging thuisbatterijen in haar Energielab.

Grote potentie
De potentie van hems is groot, blijkt uit de eerste bevindingen. De energiemanagementsystemen – die geleverd worden door Currentt, Frank Energie, Sunergy, Bliq en 1KOMMA5 – zijn handig om zoveel mogelijk stroom van zonnepanelen zelf te verbruiken. Dat wordt belangrijk nu de salderingsregeling volgend jaar stopt. Zonnepaneelbezitters mogen de zonnestroom die ze aan het net leveren dan niet meer aftrekken van de stroom die ze kopen van hun energieleverancier. Vanaf dat moment geldt dat hoe meer zonnestroom iemand zelf verbruikt, hoe lager de energierekening.

Een laadpaal voor een elektrische auto, een warmtepomp of een airco kan daarbij helpen, maar die moeten wel goed samenwerken. Dat gebeurt niet vanzelf. Gevolg kan bijvoorbeeld zijn dat een auto en thuisbatterij allebei gaan opladen omdat zonnepanelen stroom leveren, maar samen meer elektriciteit opslurpen dan zelf wordt opgewekt. Daardoor wordt alsnog stroom afgenomen van de leverancier. ‘Een hems kan ervoor zorgen dat eerst je auto oplaadt en pas daarna je thuisbatterij’, licht Snijders toe.

Dynamische tarieven
Een energiemanagementsysteem is ook belangrijk wanneer een consument een dynamisch energiecontract heeft. Daarbij verandert de stroomprijs elk uur en bij sommige leveranciers zelfs elk kwartier. ‘Een hems helpt om je stroomverbruik automatisch zoveel mogelijk te verplaatsen naar momenten waarop de prijs laag is. Je auto laadt dan bijvoorbeeld op bij een gunstig tarief’, aldus Snijders. Daarbij zijn er tal van mogelijkheden.

Tijdens het uitzoekwerk voor de hems-test bleek al snel dat er veel verschillende soorten hems bestaan. Volgens Snijders zijn er momenteel tientallen aanbieders. Hun producten zijn in te delen in 3 categorieën. Ten eerste bestaan er apparaatjes die in de meterkast zitten en via draden verbonden zijn met de apparaten die ze aansturen. ‘Deze kosten enkele honderden tot 1.000 euro en moet je door een installateur laten installeren’, duidt Snijders. De tweede categorie zijn kleine kastjes die verbonden zijn met apparaten. Deze kunnen worden vergeleken met de router van een internetprovider.

‘Hiervoor wordt een abonnement afgesloten van ongeveer 10 euro per maand. Ze kunnen meestal zelf worden geïnstalleerd. Tot slot bestaan er systemen die volledig in de cloud zitten en waarvoor alleen een app op de telefoon nodig is. Dit wordt aangeboden door aanbieders van dynamische energiecontracten. Het is gratis, maar als je overstapt van leverancier ben je ook je slimme aansturing kwijt’, vertelt Snijders.

Communicatieproblemen
Wie apparaten van verschillende aanbieders heeft, kan het lastig vinden een systeem te vinden dat deze allemaal kan aansturen en geen communicatieproblemen heeft. Wie nog niets in huis heeft en begint met verduurzamen, doet er goed aan hiermee rekening te houden bij de aanschaf van producten. Experts pleiten voor standaardisatie van energiemanagementsystemen. Overigens lopen er onder andere vanuit de overheid verschillende initiatieven om tot een universele taal te komen.

‘Vereniging Eigen Huis vindt dat die er zo snel mogelijk moet komen’, besluit Snijders.