‘Kleine installatiefouten energiemanagementsysteem kunnen grote gevolgen hebben’

Jij houdt je dagelijks bezig met ems'en?
‘Bij FYXN focussen we ons op de verduurzaming van woningen; op basis van het energielabel berekenen wij hoe energie betaalbaar wordt. Dat doen we onder andere in samenwerking met hypotheekadviseurs, middels integratie van onze software, zodat dit kan worden meegenomen in de financiering van de koop. Ems is nog geen onderdeel van het energielabel, jammer genoeg. Maar we zijn er wel veel mee bezig.’

Waarom en hoe?
‘Wij leveren altijd een adviesrapport op, brengen daarbij onder meer de energiebesparende maatregelen in beeld en wat die opleveren in energiekosten en CO₂-uitstoot. Daarin nemen we slimme sturing middels een ems mee, omdat hiermee heel veel winst te behalen valt. Dat doen we overigens ook bij het uitvoeren van QuickScans voor zonnepaneelinstallateurs die klanten verder willen helpen in hun verduurzaming. Daarnaast help ik een Nederlandse aanbieder van een innovatief ems bij het in de markt zetten van hun product.’

Hoe zie jij de opkomst van deze technologie?
‘Energie wordt steeds complexer, waardoor een ems gemak kan brengen voor de consument. Er zijn mijns inziens 4 soorten. Fabrikanten bouwen ems’en in hun omvormers en batterijen in, met functionaliteiten zoals meer zelfverbruik en handel op fluctuerende energieprijzen. Daarnaast bieden energieleveranciers cloudsystemen aan bij het afsluiten van een dynamisch energiecontract.’

De andere 2 zijn?
‘Hardware- en cloudoplossingen – ems’en – die lokale hardware hebben, maar sturen via de cloud. Dit maakt het flexibel en vaak makkelijk te installeren. En lokale ems’en. Die maken ook gebruik van de cloud, maar alleen voor dashboarding en het ophalen van energieprijzen en weersvoorspellingen en dergelijke.’

Wat betekent dit allemaal?
‘Ik denk dat er afnemers zijn voor al die verschillende producten. Maar ze hebben alle hun eigen voor- en nadelen, bijvoorbeeld wat betreft gemak, de investering die moet worden gedaan, vendor lock-in en functionaliteit. Het zijn dus specifieke producten voor specifieke klantgroepen. De juiste afstemming is van groot belang.’

Snapt de consument dat?
‘Die wordt geconfronteerd met een steeds complexer energievraagstuk, bijvoorbeeld omdat de tarieven van leveranciers verschillen en ook de terugleverkosten voor zonnepaneeleigenaren gelden. Bovendien kunnen die straks niet meer salderen. Ook ems’en zijn voor hen onwijs ingewikkelde materie: wat moet ik daarmee, wat is de toegevoegde waarde, wat moet ik aanschaffen? Onder de streep draait het natuurlijk allemaal om verandering van gedrag.

Dat is het moeilijkste wat er is.
‘Ik denk dan ook dat mensen het liefst een systeem hebben waarin allerhande apparaten met elkaar kunnen communiceren, dat automatisch optimaliseert en eenvoudig is te monitoren en te sturen via een app. Daar zal het naar mijn mening dan ook voor een belangrijk deel naartoe gaan. Maar op dit moment lijkt het ieder voor zich.’

Er is een belangrijke rol weggelegd voor installateurs…
‘Voor hen is het allemaal nieuw en zeer ingewikkeld. Stel, je hebt al 15 jaar ervaring met werken in de meterkast, je ging daarna ook pv installeren en doet nu ook thuisbatterijen en laadinfra. Dan moet je nu opeens ook nog eens een IT’er zijn en investeren in geheel andere kennis. Sommigen zijn daar al mee bezig. Anderen hebben zoiets van: “Ik wacht wel af, ik ga er wel naar kijken als ernaar wordt gevraagd” — ook vanwege veranderende regelgeving en normering. Hoe dan ook, deze systemen voor slimme sturing zijn nog geenszins mainstream.’

Dat leidt tot fouten bij installatie, jij gaat er een aantal benoemen in jouw lezing tijdens het 3-daagse seminar van Solar & Storage Magazine op Solar Solutions Amsterdam…
‘Er gaat heel wat mis. Denk onder meer aan kleine fouten die grote gevolgen kunnen hebben. Zo worden zaken nogal eens verkeerd aangesloten of wordt gewoon de handleiding niet gelezen.’

En naast technische fouten?
‘Zie je ook softwarematige missers, zoals regels implementeren die tegen elkaar inwerken. Als er zonnestroom over is, laad dan de auto; als er zonnestroom over is, laad dan de batterij; als er stroom over is, zet dan de warmtepomp aan. Dat kan allemaal gewenst gedrag zijn bij het optimaliseren van een energiesysteem. Maar geef je geen prioritering mee, dan zal er mogelijk alsnog uit het net worden geladen.’

En in de advisering?
‘Het begint uiteraard met de juiste keuze. Welke ems past het best bij je bedrijf en bij de klant? Wat wil die — nu en in de toekomst — en wat is er mogelijk? Productkennis is cruciaal. Deze systemen zijn nu populair. Je zegt al snel ja tegen een goede verkoper met een mooi verhaal over wat het allemaal kan… Fabrikanten zouden wat dat betreft wel wat meer verantwoordelijkheid mogen nemen, maar die willen natuurlijk ook verkopen.’

Installateurs die dat nog niet hebben gedaan moeten nu in actie komen?
‘De vraag naar slimme sturing en producten zoals thuisbatterijen, maar ook warmteoplossingen, zal snel toenemen. De salderingsregeling verdwijnt vanaf 2027. Zoveel mogelijk waarde uit je zonnestroom halen betekent dan zoveel mogelijk zelf verbruiken. Dat biedt kansen voor installateurs. Wij hebben het in dit verband altijd over customer lifetime value.’

Je doelt op?
‘Als je je alleen richt op het installeren van nieuwe systemen, dan zou het wel eens zo kunnen zijn dat je de zaak over een paar jaar kunt opdoeken. Echte professionals nemen de klant langdurig mee; nemen meer en meer de rol van energieadviseur en -regisseur op zich om de klant te helpen bij zijn alsmaar complexer wordende volledige energievraagstuk.’

Solar Solutions Amsterdam vindt plaats in Expo Greater Amsterdam te Vijfhuizen. De vakbeurs is van dinsdag 10 tot en met donderdag 12 maart van 10.00 tot 17.00 uur geopend. Bestel hier gratis toegangskaarten voor de vakbeurs Solar Solutions Amsterdam.