De harde cijfers | SDE++: zeer voorlopige jaargroei van 905 megawattpiek zonnepanelen

Opgemerkt moet worden dat het bij de RVO-cijfers – net als bij de cijfers van VertiCer die eerder deze week bekend werden – om een zeer voorlopig getal gaat dat nog naar boven gecorrigeerd zal worden. Zo meldde RVO begin januari vorig jaar voor het kalenderjaar 2024 een voorlopige groei van 1.011,4 megawattpiek. In de nieuwste cijfers is dat al bijgesteld naar 1.394,1 megawattpiek. Dat is een verhoging van bijna 38 procent. Het is dan ook waarschijnlijk dat het in 2025 geïnstalleerde vermogen via de SDE++ nog met enkele tientallen procenten zal toenemen.

Fors achter
Voor deze correcties is er een goede reden: een project dat bijvoorbeeld in september 2025 in de data van RVO is opgenomen – maar wel in juni 2024 al is opgeleverd – is in de rapportage over het tweede kwartaal van 2025 niet direct zichtbaar. Hetzelfde project wordt echter door de correcties van RVO uiteindelijk wel zichtbaar als de gecorrigeerde groei van het opgestelde vermogen wordt bekeken op basis van het jaar van ingebruikname.

Ondanks de correcties voor eerdere jaren loopt de door RVO geregistreerde jaargroei voor het kalenderjaar 2023 qua gerealiseerd volume in megawattpiek nog altijd fors achter op die van VertiCer. Het verschil tussen de cijfers van VertiCer en RVO voor 2023 bedraagt inmiddels zelfs ruim 1 gigawattpiek, voor 2024 is er bovendien een onverklaarbaar verschil van ruim 2,5 gigawattpiek. De groeicijfers voor de kalenderjaren 2020, 2021 en 2022 liggen een stuk dichter bij elkaar en krijgen steeds meer een definitief karakter.

17 procent minder vermogen
VertiCer registreerde voor 2024 een afname van het aantal opgestelde pv-projecten met 1.351 stuks. Uit de cijfers van RVO volgt voor afgelopen jaar een afname van het geregistreerde aantal pv-projecten met 1.576 stuks.

Omdat de cijfers van, in ieder geval, het recentste kwartaal een onderschatting van de werkelijkheid zijn – het gaat om zeer voorlopige cijfers – ligt het in de lijn der verwachting dat RVO de cijfers in de komende periode nog naar boven zal bijstellen.

Licht herstel
De oplevering van het aantal netto per kwartaal geregistreerde projecten is sinds het kalenderjaar 2021 fors gedaald. Belangrijk om daarbij te beseffen, is dat steeds meer oudere installaties uit de RVO-data verdwijnen*, onder meer uit het tijdperk 2008-2010. In die periode  konden consumenten nog SDE-subsidie krijgen voor de installatie van zonnepanelen. Nu de subsidieperiode van 15 jaar is bereikt, verdwijnen deze projecten om die reden uit de RVO-data. Zo zijn in 2025 bijna 2.000 projecten uit de periode 2008-2010 uit de database van RVO verdwenen.

Qua netto geregistreerd vermogen is het vierde kwartaal van 2025 het beste van het kalenderjaar gebleken met een netto geregistreerd vermogen van 388,3 megawattpiek.

Bijna 14,5 gigawattpiek vervallen
Inmiddels is uit de subsidierondes 2014-2022  bijna 14,5 gigawattpiek aan pv-projecten vervallen; oftewel bijna 44 procent van het totaal beschikte projectvolume in die periode. 

Onderstaande tabel bevat het aantal volgens RVO.nl al gerealiseerde projecten en het daarmee gemoeide volume. Daaruit wordt duidelijk dat ook RVO inmiddels ruim 12,3 gigawattpiek aan pv-projecten heeft geregistreerd die via de SDE+(+) gerealiseerd zijn.

De provincie Noord-Brabant is de koploper qua aantal gerealiseerde projecten en het daarmee gemoeide vermogen.

Nog te realiseren: 5,2 gigawattpiek
Het nog te installeren vermogen bedraagt volgens RVO per 1 januari 2026 nog ruim 5,2 gigawattpiek. Dat is wel zo’n 1,2 gigawattpiek minder dan op 1 januari 2025. Dit komt mede doordat het afgelopen kwartaal van maar liefst 906,5 megawattpiek aan projecten de beschikking is vervallen.

Onderstaande tabel bevat het aantal volgens RVO.nl nog te realiseren projecten en het daarmee gemoeide volume. Noot: de via de SDE++ 2025 ingediende en beschikte projecten zijn hier nog niet bij inbegrepen.

In de provincies Gelderland en Groningen is nog het meeste volume aan projecten te realiseren.

906,5 megawattpiek aan projecten vervallen
Sinds de vorige update van RVO.nl is voor 906,5 megawattpiek aan beschikkingen vervallen. Onderstaande tabel bevat het aantal volgens RVO.nl vervallen projecten uit de subsidierondes 2014-2022 en het daarmee gemoeide volume.

Subsidierondes na 2020 blinken negatief uit
Opvallend is dat de subsidieregeling sinds 2020 te maken heeft met een snel teruglopend realisatiepercentage. Voor de subsidierondes uit 2020 en 2021 is zelfs 65 tot 70 procent van de projecten niet gerealiseerd.

* waar RVO aanvankelijk meldde dat er binnen de SDE++-2022 in totaal 1.505 pv-projecten met een gezamenlijk vermogen van 1.913,0 een positieve beschikking hebben ontvangen, is dat in latere cijfers verhoogd naar 1.512 pv-projecten met een gezamenlijk vermogen van 1.922,83 megawattpiek.

* Einde subsidieperiode
Sinds enige tijd bereiken de eerste SDE-projecten die in 2008 subsidie toegekend kregen het einde van de subsidieperiode van 15 jaar, waardoor ze ook uit het beheerbestand van RVO verdwijnen. RVO stelt dat het echter aannemelijk is dat goed functionerende systemen gewoon zonnestroom blijven produceren zonder SDE-subsidie. In de afgelopen jaren is ook meerdere megawattpiek aan gerealiseerde SDE pv-projecten ‘uit beheer geraakt’. Dat kan betekenen dat deze installaties gesaneerd zijn, maar er zijn ook andere oorzaken zoals bijvoorbeeld een brand waarbij de zonnepaneelinstallatie verloren gaat.

Belangrijk is om te benadrukken dat het bij de cijfers in dit artikel dan ook om netto geregistreerde groei gaat, want zo zijn er in 2024 voor de subsidierondes 2008-2018 in totaal 483 projecten uit de database gehaald die op 1 januari 2023 nog als opgeleverd geregistreerd stonden. Deze projecten zijn uit de database verwijderd, omdat bijvoorbeeld de maximale subsidieperiode van 15 jaar voorbij is of omdat de zonnepanelen gesneuveld zijn bij een incident zoals een brand.

Meer statistieken over de zonne-energiemarkt lezen? Lees dan het speciale Solar Magazine-dossier ‘De harde cijfers’.