Dat schrijft het Planbureau voor de Leefomgeving in een policy brief over de EIA. In 2018 is de EIA extern geëvalueerd. Op verzoek van de Tweede Kamer heeft de regering toegezegd onderzoek te laten doen naar het vraagstuk van freeriders. Met een policy brief geeft het PBL nu invulling aan dat verzoek.
50 procent freeriders
Deze week werd bekend dat ondernemers voor het derde jaar op rij minder vaak EIA hebben aangevraagd voor led-verlichting. In 2019 ging het om 4.458 aanvragen en een investeringsbedrag van 70,5 miljoen euro.
Bij subsidieregelingen zoals de EIA doet volgens PBL het verschijnsel van freeriders zich altijd voor. Het gaat dan om bedrijven die subsidie verkrijgen uit de regeling, maar die ook zonder die subsidie geïnvesteerd zouden hebben in schonere technologieën. Met andere woorden: om hun eigen investeringskosten te minimaliseren in relatie tot de beoogde opbrengsten, maken zij gebruik van de subsidie. De kosten van investeren in schonere technologie worden in dat geval gedeeltelijk verplaatst van de bedrijven naar de belastingbetaler. Het percentage ‘freeriders’ onder de EIA schommelt volgens het PBL door de tijd heen rond de 50 procent en is daarmee hoog ten opzichte van andere regelingen. Vooral onder grotere bedrijven, die een financiële rekenmethode hanteren om de terugverdientijd van investeringen te berekenen, bevinden zich ‘freeriders’.
Maatwerk nodig
Met het oog op het zoveel mogelijk voorkómen van ‘freerider’-gedrag doet het PBL in de policy brief een aantal aanbevelingen:
De juni 2024-editie van Solar Magazine is verschenen. Het tijdschrift bevat artikelen over de toekomst van de Nederlandse pv-markt, het potentieel van de directe lijn, balkonzonnepanelen en het verhogen van het zelfverbruik.